T.C.
YÜKSEK SEÇİM KURULU BAŞKANLIĞI
Sayı : C.05.0.İMİ.0.88-010.06.02- 17/06/2008
GENELGE
2008/9
Yüksek
Seçim Kurulunca verilen 07/06/2008 tarihli ve 2008/197
sayılı karar örneği ilişikte gönderilmiştir.
Bilgi edinilmesi ve gereği rica olunur.
Muammer AYDIN
Yüksek Seçim Kurulu Başkanı
EK :
1 Adet Karar
Örneği (5 Sayfa)
DAĞITIM:
Gereği
- İl
Seçim Kurulu Başkanlıklarına
- İlçe
Seçim Kurulu Başkanlıklarına
T.C.
YÜKSEK SEÇİM KURULU
Karar No : 197
İtiraz
No :
- K A R A R -
Başkanlık Makamınca Kurulumuza sunulan 25/04/2008 tarihli yazıda, aynen; “Eğitim ve Bilim
Emekçileri Sendikası (Eğitim Sen) Konya Şubesinden alınan yazı ve eki belgeler
ilişikte sunulmuştur.
Söz konusu
yazıda, yargı gözetimi altında yapılan organ seçiminde görev alanlara ödenen
ücret konusunda değişik uygulamalar olduğu ileri sürülerek, Eğitim - Sen Konya
Şubesinin yapılan organ seçimi ile ilgili olarak alınan sarf kararına itirazda
bulunulduğundan, hem sarf kararının değerlendirilmesi hem de bu konudaki uygulama birliğinin sağlanması,
yanlış değerlendirme ve yaklaşımların önlenmesi bakımından, her türlü organ seçimlerinde
görev alacak seçim kurulu başkanları ile personele ve diğer görevlilere
ödenecek ücret miktarının ve kriterlerinin belirlenmesi hususunda gerekli kurul
kararının alınmasını takdirlerinize arz ederim.” denilmiş ve 26/04/2008
tarihli, 168 sayılı Kurulumuz Kararı ile Yüksek Seçim Kurulu Başkanvekili Ahmet
BAŞPINAR Başkanlığında, Üyeler Necati SÖZ ve Kırdar ÖZSOYLU’dan
oluşturulan komisyon bu konudaki çalışmasını tamamlamış olmakla, konu ve
komisyonca hazırlanan rapor incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Kurulumuzun 26/04/2008
tarihli ve 168 sayılı kararı ile Yüksek Seçim Kurulu Başkanvekili Ahmet
BAŞPINAR Başkanlığında, Üyeler Necati SÖZ ve Kırdar ÖZSOYLU’dan
oluşturulan komisyon çalışmasını tamamlayarak sonrasında bir rapor düzenlemiştir.
Düzenlenen ve Kurulumuza sunulan 29/05/2008
tarihli, 2008/8 sayılı “Komisyon Raporu”nda, aynen;
“T.C. Anayasasının 79 uncu maddesi ile 298 ve 2820
sayılı Yasalarda; Siyasi Partilerin; kendi yasa ve tüzüklerinde de bir kısım
kuruluşların organ seçimlerinin, yargı organlarının genel yönetim ve denetimi
altında yapılacağı öngörülmüş bulunmaktadır.
2820
sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 21 inci maddesinin birinci fıkrası, siyasi
partilerin il ve ilçe organları seçimleri ile il kongresi ve büyük kongre
delegelerinin seçimlerinin yargı gözetimi altında yapılacağı hükmünü
içermektedir.
Aynı
maddenin ikinci fıkrasında ise, ilçede birden fazla ilçe seçim kurulunun
bulunması halinde görevin birinci ilçe seçim kurulunca yerine getirileceği
öngörülmüştür. Yasanın bu emredici hükmüne uyulması zorunludur. Kanunun sözü
edilen maddesinde bir ilçede birden ziyade ilçe seçim kurulunun varlığı halinde
görevin birinci ilçe seçim kuruluna ait olduğu vurgulandığına göre siyasi parti
organ ve delege seçimlerinin birinci ilçe seçim kurulu başkanının gözetimi ve denetimi
altında yapılması gerekeceği açıktır.
Anayasanın
135 inci maddesinde sözü edilen, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları
ile benzeri kuruluşların organ seçimlerinin de yargı gözetimi altında
yapılacağı öngörülmüş ve bu seçimlerin hangi ilçe seçim kurulu başkanının
denetimi altında yapılması gerektiği ilgili yasalarında belirtilmiştir. Nitekim, yargı gözetimi altında yapılan meslek kuruluşları
ile benzeri kuruluşların organ seçimlerine ilişkin ilgili yasalarda, bir yerde
birden fazla ilçe seçim kurulunun bulunması halinde görevli hakimin Yüksek
Seçim Kurulunca belirleneceği öngörülmektedir.
Kurulumuzun
bugüne kadarki yerleşik uygulamalarına göre;
2820
sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 21 inci maddesinin birinci fıkrasına göre,
siyasi partilerin il ve ilçe organları seçimleri ile il kongresi ve büyük
kongre delegelerinin seçimlerinin, ilçede birden ziyade ilçe seçim kurulu
bulunduğu takdirde birinci ilçe seçim kurulu başkanının gözetimi ve denetimi
altında yapılması,
İlçede
birden ziyade ilçe seçim kurulu varsa, meslek kuruluşları ile benzeri
kuruluşların organ seçimlerinde görevin meslek kuruluşunun iş merkezinin
bulunduğu yer ilçe seçim kurulu başkanına ait olması gerektiği,
yönünde
seçim kurullarına görüş bildirilmiştir.
2820
sayılı Siyasi Partiler Kanununun 21 inci maddesinde, ilçe seçim kurulu başkanı
ve seçim sandık kurulu başkan ve üyelerine 298 sayılı Kanunda belirtilen
esaslara göre ücret ödeneceği belirtilmiştir. Kurulumuz 298 sayılı Yasanın
değişik 182 inci maddesi gereğince; seçimlerde görevlendirileceklere ve bu
işlerde mesai içinde ve dışında çalıştırılacak memur ve hizmetlilere yapılacak
ödeme esaslarını ve ücret miktarlarını saptayıp ilgili yerlere bildirmekte ve
yapılan harcamalar kontrol edilmektedir.
Bu
uygulama siyasi partilerle birlikte yargı denetim ve gözetimi altında yapılan
tüm meslek kuruluşlarının organ seçimleri içinde geçerli bulunmaktadır.
Bu
çerçevede;
2820
sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 21 inci maddesinin ilgili fıkraları ile T.C.
Anayasasının 135. maddesinde sözü edilen ve yargı gözetimi altında yapılan kamu
kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile benzeri kuruluşların organ
seçimlerinin yapılmasına ilişkin ilgili kanun hükümlerine göre;
1- Siyasi parti organ seçimleri ile kamu kurumu
niteliğindeki meslek kuruluşları ve benzeri kuruluşların organ seçimlerinde
sandık kurulu bir başkan ve iki üyeden oluşur. Üyelerin 2820 sayılı Siyasi
Partiler Kanunu’nun 21 inci maddesi ile meslek kuruluşlarının tabi olduğu özel
Kanunlarında belirtilen ilkelere göre belirlenmesi esastır.
2- Siyasi parti organ seçimlerinde ve kamu kurumu
niteliğindeki meslek kuruluşları ile benzeri kuruluşların organ seçimlerinde,
ilgili Kanunlarında özel olarak düzenlenen; bir sandıkta oy kullanacak seçmen
sayıları esas alınarak bir sandık teşekkül ettirildiğinde, (Örneğin; 5362 sayılı Kanunun 49/2. maddesi gereği bir sandıkta oy
kullanacak seçmen sayısı: 1000 kişi; 3568 sayılı Kanunun 40. maddesi gereği bir
sandıkta oy kullanacak seçmen sayısı: 400 kişi olacak şekilde) ilçe seçim kurulu başkanına mesai saati
içerisinde veya hafta sonu
çalışmalarında bir sandık için en çok iki (2) gündelik, sandık adedi biri
aştığı takdirde artan her sandık için bir (1)’er gündelik ilave edilerek ödeme
yapılacaktır. Ancak, ödenecek gündelik sayısı sekiz (8)’i aşmayacaktır.
3- Büro personeline, mesai saati içerisinde yapılan
siyasi parti kongre ve meslek kuruluşlarının organ seçimleri çalışmalarında
gündelik ödenmeyecektir. Ancak normal mesai dışına taşan siyasi parti kongre ve
meslek kuruluşlarının organ seçimleri için büro personeline 07/10/2004
gün ve 8561 sayılı genel yazımızda belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde
fazla çalışma ücreti ödenebilecektir.
a) Siyasi parti organ seçimlerinde, büro personelinin,
resmi tatil günlerinde değişimli
olarak görev yapmaları esas olmakla birlikte, görev alan büro
personeline sadece resmi tatil günlerinde yapacakları çalışmalardan dolayı
gündelik ödenilecektir.
b) Aynı hafta sonu (Cumartesi ve Pazar) yapılan iki
siyasi parti kongre veya meslek kuruluşu organ seçimi ile daha fazla siyasi
parti kongre veya meslek kuruluşu organ seçimi için büro personeline Cumartesi
bir (1), Pazar bir (1)’er gündelik ödenecektir.
c) Ancak, (a) ve (b) bentlerinde belirtilen
çalışmaların gece saat: 24.00’dan sonraya kalması durumunda ise, ilçe seçim
kurulu başkanının takdirinde olmak üzere bir (1) gündelik daha ödenebilmesi
mümkün olabilecektir.
4- Siyasi parti kongreleri ile meslek kuruluşları ve
benzeri kuruluşların organ seçimlerinde çoğunluk sağlanamayıp kongrenin veya
meslek kuruluşunun organ seçiminin bir başka tarihe ertelenmesi halinde; ilçe
seçim kurulu başkanına, büro personeline, sandık kurulu başkanı ve üyelerine
ertelemeden dolayı bir (1)‘er gündelik ödenir. Hafta içi, aynı gün mesai saati
içerisinde yapılan ertelemeler ile aynı hafta sonuna yapılan ertelemeler için
büro personeline gündelik ödenmez.
Hafta sonu
yapılması gerekirken başka bir hafta sonuna ertelenen siyasi parti kongre veya meslek kuruluşu organ seçimi
için, ertelemenin yapıldığı ilk hafta sonu için bir (1), ertelenen ikinci
haftadaki çalışmalar için iki (2) olmak üzere toplam üç (3) gündelik ödenir.
5- Siyasi partilerin, 2820 sayılı Kanunun 21 inci
maddesinde tanımlanan her türlü organ seçimleri ile T.C. Anayasası’nın 135 inci
maddesinde sözü edilen kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve benzeri
kuruluşların organ seçimlerinde, sandık kurulu başkanına en çok iki (2)’şer,
üyelere bir (1)’er gündelik ödenecektir.
Ancak,
meslek kuruluşları ile benzeri kuruluşların yargı gözetimi altında yapılan
organ seçimlerinde, özel kanunları gereği ilgili oda ve sendikalar tarafından
sandık kuruluna yeterli miktarda üye verilmesi zorunlu olduğundan, bu
düzenlemeye mutlak suretle uyulması, meslek kuruluşuna ait oda veya
sendikaların özel kanunları gereği sandık kuruluna verecekleri üyelerinin ücret
ödemesinin seçim kurullarınca değil meslek kuruluşuna ait oda veya sendikalarca
karşılanması gerekmektedir.
6- Yargı gözetimi altında yapılan meslek kuruluşları ve
benzeri kuruluşların organ seçimleri ile siyasi parti kongre seçimleri
nedeniyle, il seçim kurulu başkanlıklarına yapılan itirazları incelemek üzere
toplanan il seçim kurulu başkanı ve fiilen görev yapan il seçim kurulu
üyelerine, yapılan işlerin günlük ücret gerektirecek nitelikte ve yoğunlukta
olması halinde yaptıkları çalışmalardan dolayı genel bütçeden (seçim
ödeneğinden) en fazla iki (2) gündelik ödenecektir.
7- Sandık kurullarının; 2820 sayılı Siyasi Partiler
Kanunu’nun 21 inci maddesine ve meslek kuruluşları ile benzeri kuruluşların
özel kanunlarında yer alan hükümlere göre ilçe seçim kurulu başkanınca
oluşturulduğuna, itirazların iki (2) gün içinde ilçe seçim kurulu başkanınca
incelenip karara bağlandığına, seçimin iptaline ilçe seçim kurlu başkanınca
karar verildiğine ve sair işlerinde resen ilçe seçim kurulu başkanınca
yapıldığına göre, bu işlerde görevi olmayan ilçe seçim kurulu üyelerine
gündelik ödenmeyecektir.
8- Siyasi parti kongrelerinde askıya
çıkarılan parti delege listeleri ile meslek kuruluşları ve benzeri kuruluşların
organ seçimlerine ilişkin hazurun listeleri için askı
yeri görevlisi görevlendirileceğine ilişkin ilgili yasalarda bir hüküm yer
almadığından, bu organ seçimlerinde askı yeri için görevli belirlenmeyecektir.
Bu işler büro personeli tarafından asli görev olarak yerine getirilecektir.
9- Siyasi parti kongrelerinde ve meslek kuruluşları ile
benzeri kuruluşların organ seçimlerinde büro personeline, sandık kurulu ve büro
görevlisi olarak, her iki görevden ayrı ayrı ücret
tahakkuk ettirilmeyecektir.
10- Yapılan siyasi parti kongresi hangi
partiye ait ise, parti adı ile seçimin yapıldığı tarih gün – ay – yıl olarak
mutlaka 104 nolu harcama çizelgesinde
belirtilecektir.
11- Siyasi parti organ seçimleri
dışında oda gibi meslek kuruluşları ile benzeri kuruluşların organ seçimlerinin
giderleri kuruluş veya özel kanunları gereğince kendi bütçelerinden
karşılanacağından, genel bütçeden (seçim ödeneğinden) kesinlikle harcama
yapılmayacaktır.
12- Oda ve kongre organ seçimleri
sonuçlarına yapılacak itirazlar hakim tarafından aynı gün incelenip kesin
karara bağlandığından, büro personeline itirazlarla ilgili olarak herhangi
bir gündelik ödenmeyecektir. Ancak, bu
yönde yapılan çalışmanın hafta sonuna rastlaması durumunda, seçmen kütük
bürosunun açık tutulup büro personelinin de görevli olması halinde, sadece
görev yapan seçim personeline çalıştığı günler için gündelik ödenecektir.
13- Adli teşkilatı kapatılan ilçelerin
iş ve işlemleri bağlı oldukları seçmen kütük bürosu personelleri tarafından
yürütüldüğünden, meslek kuruluşları ile benzeri kuruluşların ve siyasi parti kongre
organ seçimleri de aynı şekilde bu büro personelleri tarafından yerine
getirileceğinden, aynı hafta sonuna isabet eden seçimler ve çalışmalar
nedeniyle büro personeline sadece çalıştıkları hafta sonu için gündelik
ödenecek ve ilçelere göre ayrı ayrı ücret tahakkuk
ettirilmeyecektir.
14- Muhtarlık ve ihtiyar meclisi -
heyeti üyeliği seçimi ile halkoylaması (plebisit) seçim takvimi içerisinde yer
alan meslek kuruluşları ile benzeri kuruluşların organ seçimleri ve siyasi
parti kongre seçimlerinde seçmen kütük bürosu personeline ayrıca ücret
ödenmeyecektir.
15- Meslek kuruluşları ve benzeri
kuruluşlar ile siyasi parti organ seçimlerinde, her türlü kayıt ve defter
üzerinde inceleme görevi yapan seçmen kütük bürosu personeline işin niteliği ve
çalışma şartına göre sadece hafta sonuna isabet eden günler esas alınarak ücret
ödenmesi gerekecektir.
16- Oda ve kongre organ seçimlerinde
yapılan tüm ücret ödemeleri; 24/01/2007 tarihli, 26413
sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Seçmen Kütük Bürolarının Adalet Müfettişleri
Tarafından Denetlenmesine Dair Yönetmeliğin 6 ıncı
maddesinin 2 nci fıkrası çerçevesinde Adalet
Müfettişlerince denetlenecektir.”
şeklinde görüş bildirilmiştir.
Bu nedenle, komisyon çalışması
sonrası düzenlenen 29/05/2008 tarihli, 2008/8 sayılı raporun
Kurulumuzca uygun görüldüğüne ve komisyon raporunun ilke kararı haline
dönüştürülerek genelge olarak tüm teşkilata gönderilmesine karar verilmelidir.
S
O N U Ç:
Açıklanan nedenlerle;
1-
Komisyon çalışması sonrası düzenlenen 29/05/2008
tarihli, 2008/8 sayılı raporun Kurulumuzca uygun görüldüğüne ve komisyon
raporunun ilke kararı haline dönüştürülmesine,
2- Karar örneğinin genel tebliğ niteliğinde
olmak üzere Resmi Gazete’de yayımlanmasına,
3-
Karar örneğinin;
a)
Kurulumuz
İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı ile tüm il ve ilçe seçim kurulu
başkanlıklarına,
b)
Adalet
Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığına,
gönderilmesine,
07/06/2008
tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Muammer AYDIN Ahmet BAŞPINAR
Hasan ERBİL
Hüseyin EKEN
Üye Üye Üye
Bahadır DOĞUSOY Kırdar ÖZSOYLU Sadri BOZKURT