T.C.
YÜKSEK SEÇİM KURULU
Karar
No : 213
İtiraz
No :
- K A R A R -
Başkanlık Makamınca Kurulumuza
sunulan 26/05/2008 tarihli, C.05.0.İMİ.0.88 sayılı
yazıda, aynen; “2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu’nun 5 inci maddesinde, seçim
çevreleri ve her seçim çevresinin çıkaracağı milletvekili sayısının Yüksek
Seçim Kurulu tarafından genel nüfus sayımı sonuçlarının açıklanmasından
itibaren, 4 üncü madde uyarınca tespit edilerek ilan edileceği, hükmü yer
almaktadır.
Kurulumuzca yapılan bir çalışmaya
esas olmak üzere; son Türkiye nüfusu ile tüm il - ilçe nüfus sayıları Türkiye
İstatistik Kurumu Başkanlığından daha önceden istenilmiş ve anılan Kurumdan
alınan 14/04/2008 tarihli ve B.02.1.TÜİ.0.09.02.02-163.01.02-664
sayılı yazı ile de, 5747 sayılı Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçinde İlçe
Kurulması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunla yapılan
idari değişiklikler de dikkate alınarak, Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi
(ADNKS) 2007 Nüfus Sayımı sonuçlarına göre belirlenen 31/12/2007 tarihli il ve
ilçe nüfusları bildirilmiş bulunmaktadır.
Bu nedenle;
5747 sayılı Kanun ile yeni kurulan 43 ilçe ve kaldırılan Eminönü İlçesi göz
önünde bulundurulmak suretiyle, Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığınca 31/12/2007 tarihi itibariyle ilan edilmiş ve Başkanlığımıza
gönderilmiş bulunan Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) 2007 nüfus sayımı
sonuçları ve 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu’nun 4 ve 5 inci maddeleri
nazara alınarak, illerin çıkaracağı milletvekili sayısı ile seçim çevresine
bölünmesi gereken illerin hangi ilçelerden oluşacağının ve bu seçim
çevrelerinin kaç milletvekili çıkaracağının, gerektiğinde komisyon
çalışmasından sonra tespitine karar verilmesini takdirlerinize arz ederim.”
denilmiş ve Kurulumuzun 29/05/2008 tarihli, 189 sayılı kararı ile oluşturulan
Komisyon çalışmasını tamamlamış olmakla, konu ve 11/07/2008 tarihli, 2008/9
sayılı Komisyon raporu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Başbakanlık
Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığınca 31/12/2007 tarihi
itibariyle resmi olarak ilan edilen ve Başkanlığımıza da gönderilmiş bulunan
Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) 2007 nüfus sayım sonuçları ve 2839
sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 5 inci maddesi gereğince, Kurulumuz
tarafından seçim çevreleri ve her seçim çevresinin çıkaracağı milletvekili
sayısı genel nüfus sayımı sonuçlarının açıklanmasından itibaren en geç altı ay
içinde Kanunun 4 üncü maddesi uyarınca tespit edilerek Resmi Gazetede, Radyo ve
Televizyonda ilan edilmektedir.
Kurulumuzun 29/05/2008 tarihli ve 189 sayılı kararı
ile Yüksek Seçim Kurulu Üyesi Hasan
ERBİL Başkanlığında, Üyeler Necati SÖZ, Ali EM, Sadri BOZKURT ve M. Zeki ÇELEBİOĞLU’ndan oluşturulan
komisyonca hazırlanan ve Kurulumuza sunulan 11/07/2008 tarihli, 2008/9 sayılı Komisyon
Raporunda aynen;
“2839 sayılı Milletvekili Seçimi
Kanununun,
3 üncü maddesinde; milletvekili
sayısının 550 olduğu,
5 inci maddesinde; seçim çevreleri
ve her seçim çevresinin çıkaracağı milletvekili sayısının Yüksek Seçim Kurulu
tarafından genel nüfus sayımı sonuçlarının açıklanmasından itibaren, 4 üncü
madde uyarınca tespit edilerek ilan edileceği,
hükümleri yer
almaktadır.
Anılan Kanunun 4 üncü maddesine
göre; milletvekillerinin seçim çevrelerine dağılımı yapılırken; toplam
milletvekili sayısından (550) önce her İl'e bir milletvekili tahsis edilir. Son
genel nüfus tespiti
ile belli olan
Türkiye nüfusu, kalan
milletvekili sayısına (469) bölünmek suretiyle bir sayı elde edilir. İl
nüfusunun bu sayıya bölünmesi ile her
ilin ayrıca çıkaracağı milletvekili sayısı tespit olunur.
Bu suretle hesaplanan
milletvekillerinin sayısı, 550'yi bulmadığı takdirde, nüfusu; milletvekili
çıkarmaya yetmeyen illerin nüfusları ile artık nüfus bırakan illerin, artık
nüfusları büyüklüklerine göre sıraya konulur
ve ilk hesapta iller arasında bölüştürülmemiş bulunan milletvekilleri bu sıraya
göre dağıtılır. Son kalan
milletvekilinin verilmesinde iki
veya daha fazla ilin eşit
nüfus veya nüfus artığı göstermesi halinde, bunlar arasında ad çekilir.
Yapılan tespit sonunda çıkaracağı
milletvekili sayısı (18)'e kadar olan iller bir seçim çevresi sayılır. Çıkaracağı milletvekili sayısı (19)'dan (35)'e kadar
olan iller iki, (36) ve daha fazla
olan iller üç seçim çevresine bölünür. Bu seçim çevreleri numara
sırasına göre adlandırılır.
2839 sayılı Kanunun 3 ve 4 üncü
maddelerinin ortaya koyduğu yukarıda belirtilen hükümleri, Resmi Gazetenin 22/03/2008 tarih ve 26824 sayılı mükerrer nüshasında
yayımlanarak yürürlüğe girmiş bulunan 5747 sayılı Büyükşehir Belediyesi
Sınırları İçinde İlçe Kurulması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanun ile yeni kurulan 43 ilçe ve kaldırılan Eminönü İlçesinin idari
durumları ve Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığınca 31/12/2007 tarihi
itibariyle resmi olarak ilan edilmiş ve Başkanlığımıza gönderilmiş bulunan
Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) 2007 nüfus sayımı sonuçları birlikte
göz önünde bulundurulmak suretiyle, 550 milletvekilinin (81) İl'e dağılımı
yapılmıştır.
Yapılan belirlemeye istinaden;
31 milletvekili çıkaracağı tespit
edilen Ankara İl’inin 2,
85 milletvekili çıkaracağı tespit
edilen İstanbul İl’inin 3,
26 milletvekili çıkaracağı tespit
edilen İzmir İl’inin ise 2,
seçim çevresine bölünmesi gerekli
görülmüştür.
Seçim çevreleri belirlenirken, seçim
çevrelerinin mümkün olduğu ölçüde eşit veya birbirine yakın sayıda milletvekili
çıkaracak şekilde oluşturulması, ilçelerin mülki bütünlüklerinin bozulmaması ve
idari teşkilat yapısının değiştirilmemesi gözetilmiş, ayrıca aynı seçim
çevresinde yer alan ilçelerin nüfus ve coğrafi yakınlıkları ile ulaşım imkanları da göz önünde bulundurulmuştur.
Öte yandan, birden fazla seçim
çevresine bölünen illerin milletvekili sayısının seçim çevrelerine dağılımında
da, nüfusları bakımından illerin
milletvekili sayısını tespit etmeye ilişkin esaslara göre belirlenmesi
gereği benimsenmiştir.
………” görüşü bildirilmiştir.
Yukarıda yapılan açıklamalar
çerçevesinde, Kurulumuzun 11/07/2008 tarihli, 2008/9 sayılı kararı
ile oluşturulan komisyonca
yürütülen çalışma sonrası düzenlenen raporun Kurulumuzca da uygun
görüldüğüne ve milletvekillerinin illere
göre dağılımının (EK:I), Komisyonca yapılan
belirlemelere göre de (18)'den fazla milletvekili çıkaracak illerin Ankara, İstanbul ve İzmir
İlleri olduğuna ve bu illerin EK: (II-A) - (II-B) - (II-C) sayılı cetvellerde
gösterildiği şekilde birden fazla seçim çevresine bölünmesi gerektiğinin
tespitine karar verilmesi gerekmiştir.
S O N U Ç :
Açıklanan nedenlerle;
1- 2839 sayılı
Milletvekili Seçimi Kanunu’nun 4 ve 5 inci maddeleri gereğince belirlenecek
seçim çevreleri ve her seçim çevresinin çıkaracağı milletvekili sayısının
tespitinde, Başbakanlık Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığınca 31/12/2007 tarihi itibariyle resmi olarak ilan edilen ve
Başkanlığımıza da gönderilmiş bulunan Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS)
2007 nüfus sayım sonuçlarının esas alınmasına,
2- 2839
sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 3 ve 4 üncü maddeleri göz önünde bulundurularak, milletvekillerinin illere
göre dağılımının (EK:I) sayılı Cetvelde belirtildiği
gibi tespitine,
3-
Belirlenen duruma göre (18)'den fazla milletvekili çıkaracak illerin Ankara,
İstanbul ve İzmir İlleri olduğuna ve bu illerin EK: (II-A) - (II-B) - (II-C)
sayılı cetvellerde gösterildiği şekilde birden fazla seçim çevresine bölünmesi
gerektiğinin tespit ve kabulüne,
4- Kararın bir örneğinin ve eki
cetvellerin bütün İl ve İlçe Seçim Kurulu Başkanlıklarına, Türkiye Büyük Millet
Meclisi Başkanlığına ve siyasi parti genel başkanlıklarına gönderilmesine,
5- Karar ve
eki cetvellerin Resmi Gazete'de yayımlanmasına,
6- Karar
özeti ve eki cetvellerin Türkiye Radyo ve Televizyonunda yayınlanmasına,
12/07/2008 tarihinde oybirliği ile karar
verildi.
Başkan Başkanvekili Üye Üye
Muammer AYDIN Ahmet BAŞPINAR Hasan ERBİL
Necati SÖZ
Üye Üye Üye
Bahadır DOĞUSOY Mehmet KILIÇ Ali EM
Üye
Üye Üye
Kırdar ÖZSOYLU Sadri BOZKURT
M. Zeki ÇELEBİOĞLU
MİLLETVEKİLLERİNİN İLLERE GÖRE DAĞILIMI
|
İLİ : |
MİLLETVEKİLİ SAYISI |
|
İLİ : |
|
MİLLETVEKİLİ SAYISI |
|
ADANA |
14 |
|
KOCAELİ |
|
11 |
|
ADIYAMAN |
5 |
|
KONYA |
|
14 |
|
AFYONKARAHİSAR |
6 |
|
KÜTAHYA |
|
5 |
|
AĞRI |
5 |
|
MALATYA |
|
6 |
|
AMASYA |
3 |
|
MANİSA |
|
10 |
|
ANKARA |
31 |
|
KAHRAMANMARAŞ |
|
8 |
|
ANTALYA |
13 |
|
MARDİN |
|
6 |
|
ARTVİN |
2 |
|
MUĞLA |
|
6 |
|
AYDIN |
7 |
|
MUŞ |
|
4 |
|
BALIKESİR |
8 |
|
NEVŞEHİR |
|
3 |
|
BİLECİK |
2 |
|
NİĞDE |
|
3 |
|
BİNGÖL |
3 |
|
ORDU |
|
6 |
|
BİTLİS |
3 |
|
RİZE |
|
3 |
|
BOLU |
3 |
|
SAKARYA |
|
7 |
|
BURDUR |
3 |
|
SAMSUN |
|
9 |
|
BURSA |
17 |
|
SİİRT |
|
3 |
|
ÇANAKKALE |
4 |
|
SİNOP |
|
2 |
|
ÇANKIRI |
2 |
|
SİVAS |
|
5 |
|
ÇORUM |
5 |
|
TEKİRDAĞ |
|
6 |
|
DENİZLİ |
7 |
|
TOKAT |
|
5 |
|
DİYARBAKIR |
11 |
|
TRABZON |
|
6 |
|
EDİRNE |
4 |
|
TUNCELİ |
|
2 |
|
ELAZIĞ |
5 |
|
ŞANLIURFA |
|
11 |
|
ERZİNCAN |
2 |
|
UŞAK |
|
3 |
|
ERZURUM |
6 |
|
VAN |
|
7 |
|
ESKİŞEHİR |
6 |
|
YOZGAT |
|
4 |
|
GAZİANTEP |
11 |
|
ZONGULDAK |
|
5 |
|
GİRESUN |
4 |
|
AKSARAY |
|
3 |
|
GÜMÜŞHANE |
2 |
|
BAYBURT |
|
1 |
|
HAKKARİ |
3 |
|
KARAMAN |
|