T.C.
YÜKSEK SEÇİM KURULU
Karar No : 776
İtiraz No :
- K A R A R -
Başkanlık Makamınca Kurulumuza
sunulan 07/08/2007 tarihli yazıda, aynen; “Türkiye
Büyük Millet Meclisi Genel Kurulunca 31/05/2007 tarihinde kabul edilen 5678
sayılı “Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanun’’un, Anayasa’nın 175. maddesi uyarınca, halkoyuna sunulmasının
uygun görülmesi üzerine, Anayasa’nın anılan maddesi ve 3376 sayılı “Anayasa
Değişikliğinin Halkoyuna Sunulması Hakkında Kanun” uyarınca, 5678 sayılı
Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanun, Resmi Gazetenin 16/06/2007 tarihli, 26554 sayılı nüshasında
yayımlanmış olduğundan, halkoylamasının 3376 sayılı Anayasa Değişikliğinin
Halkoyuna Sunulması Hakkında Kanun’un 2. maddesi gereği, 5678 sayılı Yasanın
yayımını izleyen yüzyirminci günden sonra gelen 21
Ekim 2007 Pazar günü yapılması kararlaştırılmış ve Kurulumuzun 30/07/2007 tarih
ve 740 sayılı kararı ile de bu konuda seçim takvimi işletilmeye başlatılmıştır.
298 sayılı Seçimlerin Temel
Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 1. maddesinde; Özel kanunlarına
göre yapılacak milletvekili, il genel meclisi üyeliği, belediye başkanlığı,
belediye meclisi üyeliği, muhtarlık, ihtiyar meclisi üyeliği, ihtiyar heyeti
üyeliği seçimlerinde ve Anayasa değişikliklerine ilişkin kanunların halk oyuna sunulmasında bu Kanun hükümlerinin uygulanacağı,
3376 sayılı Anayasa Değişikliğinin
Halkoyuna Sunulması Hakkında Kanunun 1. maddesinde de; Anayasa gereğince
yapılacak olan halkoylamasında bu Kanun hükümlerinin uygulanacağı, bu Kanunda
hüküm bulunmayan hallerde 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen
Kütükleri Hakkında Kanunun bu kanuna aykırı olmayan hükümlerinin tatbik
edileceği,
öngörülmüştür.
21 Ekim
2007 Pazar günü yapılacak Anayasa değişikliğinin halkoyuna sunulması
işlemlerinde bulunabilecek ve ayrıca 298 sayılı Kanunun 23. maddesi gereğince
sandık kurullarına üye verebilecek olan siyasi partilerin tespit ve ilanına
ilişkin düzenleme 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri
Hakkında Kanunun 14/11. maddesinde yer almaktadır.
Siyasi
partilerin tespit ve ilanında ise, 298 ve 2820 sayılı Kanunların ilgili
hükümleri uygulanacaktır.
Yukarıda
belirtilen yasa hükümleri dikkate alınarak, 21 Ekim 2007 Pazar günü yapılacak
Anayasa değişikliğinin halkoyuna sunulmasına ilişkin işlemlerde bulunabilecek
ve ayrıca 298 sayılı Kanunun 23. maddesi gereğince sandık kurullarına üye
verebilecek olan siyasi partilerin tespit edilerek, yürütülecek halkoylaması
işlemlerinde uygulanmasına ve 298 sayılı Kanunun 14. maddesinin onbirinci fıkrası uyarınca ilanına karar verilmesi
hususunda gerekli kararın alınmasını takdirlerinize arz ederim.” denilmiş
olmakla, konu incelenerek;
Başkanlık teklifinde belirtilen
Kanun hükümlerinde ve Anayasa değişikliğinin halkoyuna sunulmasında uygulanacak
olan 3376 sayılı Anayasa Değişikliklerinin Halkoyuna Sunulması Hakkında
Kanunda, halkoylaması işlemlerinde görev yapacak olan sandık kurulları hakkında
özel bir düzenleme yapılmamıştır. Söz konusu 3376 sayılı Kanunun 1. maddesinde;
Anayasa gereğince yapılacak olan halkoylamasında bu Kanun hükümlerinin
uygulanacağı, bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri
ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin
tatbik edileceği hükmüne yer verilmiştir.
Bu bakımdan, 21 Ekim 2007 tarihinde
yapılacak olan halkoylamasında görev yapacak sandık kurullarının 298 sayılı
Kanunun 21., 22. ve 23. maddelerine göre oluşturulması
gerekmektedir. Konu bu bakımdan ele alındığında, 298 sayılı Kanunun 21. ve 22.
maddeleri hükümlerinin halkoylamaları için oluşturulacak sandık kurullarında da
aynen uygulanabilecekleri konusunda duraksama bulunmamaktadır.
21 Ekim 2007
tarihinde yapılacak halkoylaması da seçim gibi mütalaa edildiğine göre,
halkoylamasında görev yapacak sandık kurulu üyeliklerinin belirlenmesi için bu
tarihten en az altı ay evvel teşkilatlanma şartını 2820 sayılı Kanunun 20. ve
36. maddelerine göre yerine getirmiş ve büyük kongrelerini yapmış veya Türkiye
Büyük Millet Meclisinde grupları bulunan siyasi partilerin tespiti gerekmiştir.
298 sayılı Seçimlerin
Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında
Kanun'un 14 üncü maddesinin 11 inci
bendinde; siyasi partilerin, milletvekili, belediye başkanlığı, belediye meclisi ve il genel meclisi üyelikleri seçimlerine
katılabilmeleri için illerin en az yarısında, oy verme gününden en az altı ay
önce teşkilat kurmaları ve büyük kongrelerini yapmış olmaları veya Türkiye
Büyük Millet Meclisinde gruplarının bulunması gerektiği vurgulanmıştır. Aynı
Yasa hükmünün devamında da bir ilde teşkilatlanmanın; merkez ilçesi dahil o
ilin ilçelerinin en az üçte birinde teşkilat kurma anlamına geldiği hükme bağlanmıştır.
2820 sayılı Siyasi Partiler Yasasının 20 nci
maddesinin 1 inci fıkrasında ise, bir ilçede teşkilatlanmanın, ilçe sınırları
içerisindeki beldelerin en az yarısında teşkilat kurmayı gerektirdiği; belde
sayısı üç veya daha az ise beldenin sadece birinde teşkilat kurulmuş olmasının
yeterli olduğu belirtilmiş, aynı Yasanın 36 ncı
maddesinde de, buna koşut düzenlemeye yer verilmiştir.
Seçime katılabilecek siyasi
partileri saptama ve ilan etme görev ve yetkisi 298 ve 2820 sayılı
Yasalara göre Kurulumuza ait bulunduğundan, 21 Ekim 2007 Pazar günü
yapılacak olan Anayasa değişikliğinin halkoyuna sunulmasında bulunabilecek ve
yine halkoylamasında sandık kurullarına üye verebilecek olan siyasi partilerin
araştırılıp saptanması gerekmektedir.
Bu meyanda; Türkiye Büyük Millet
Meclisi Başkanlığının 07/08/2007 günlü, A.01.0.GNS.0.10.00.02-290/321
sayılı ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 31/07/2007 günlü,
C.02.0.CBS.0.01.02.04/452 sayılı yazıları ile bu yazı ekinde gönderilen
bilgisayar disketinin incelenmesi sonucunda;
1-a) 298
sayılı Yasanın 14 üncü maddesinin 11 inci bendi ile 2820 sayılı Yasanın 20. ve
36 ncı maddelerine göre, illerin en az yarısında
halkoylamasının yapılacağı gün olan 21 Ekim 2007 tarihinden en az altı ay öncesi,
(21/04/2007 tarihi) itibariyle teşkilat kurmuş ve ilk büyük kongrelerini yapmış
olan siyasi partilerin;
1- Adalet ve
Kalkınma Partisi, 2- Anavatan Partisi, 3- Bağımsız Türkiye Partisi, 4- Büyük
Birlik Partisi, 5- Cumhuriyet Halk Partisi, 6- Demokratik Sol Parti, 7-Demokratik
Toplum Partisi, 8- Demokrat Parti, 9- Emek Partisi, 10- Genç Parti, 11- Hak ve
Özgürlükler Partisi, 12- Halkın Yükselişi Partisi, 13- Hürriyet ve Değişim
Partisi, 14- İşçi Partisi, 15- Liberal Demokrat Parti, 16- Milliyetçi Hareket
Partisi, 17- Özgürlük ve Dayanışma Partisi, 18- Saadet Partisi, 19- Sosyaldemokrat Halk Partisi, 20- Türkiye Komünist Partisi;
b) Diğer
partilerin ise genel kongre veya teşkilatlanma koşulunu yerine getiremedikleri
dolayısıyla 298 sayılı Yasanın 14 üncü maddesinin 11 inci bendinde öngörülen
nitelikleri kazanamadıkları saptanmıştır.
2- Ayrıca,
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde grubu olan partilerin; 1- Adalet ve Kalkınma
Partisi, 2- Cumhuriyet Halk Partisi, 3- Milliyetçi Hareket Partisi ve
Demokratik Toplum Partisi olduğu belirlenmiştir.
S O N U Ç:
Açıklanan nedenlerle;
1- 298
sayılı Seçimlerin Temel
Hükümleri ve Seçmen
Kütükleri Hakkında Kanun'un 14 üncü maddesinin 11 inci bendine göre; 21
Ekim 2007 Pazar günü yapılacak Anayasa değişikliğinin halkoyuna sunulmasına
ilişkin işlemlerde bulunabilecek ve ayrıca 298 sayılı Kanunun 23. maddesi
gereğince sandık kurullarına üye verebilecek olan siyasi partilerin; 1- Adalet
ve Kalkınma Partisi, 2- Anavatan Partisi, 3- Bağımsız Türkiye Partisi, 4- Büyük
Birlik Partisi, 5- Cumhuriyet Halk Partisi, 6- Demokratik Sol Parti, 7-
Demokratik Toplum Partisi, 8- Demokrat Parti, 9- Emek Partisi, 10- Genç Parti,
11- Hak ve Özgürlükler Partisi, 12- Halkın Yükselişi Partisi, 13- Hürriyet ve
Değişim Partisi, 14- İşçi Partisi, 15- Liberal Demokrat Parti, 16- Milliyetçi
Hareket Partisi, 17- Özgürlük ve Dayanışma Partisi, 18- Saadet Partisi, 19- Sosyaldemokrat Halk Partisi, 20- Türkiye Komünist Partisi
olduğuna,
2- Kararın
Resmi Gazetede yayımlanmasına,
3- Karar
özetinin Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu aracılığı ile Başkanlık duyurusu
olarak yayınlanmasına,
4- Kararın,
bu kararımızla tespit edilen siyasi partiler genel başkanlıkları ile tüm il ve
ilçe seçim kurulu başkanlıklarına gönderilmesine,
07/08/2007 tarihinde oybirliği ile karar
verildi.
Başkan
Üye Üye
Muammer AYDIN Mehmet
Rıza ÜNLÜÇAY Necati SÖZ
Üye Üye Üye
Cenker
KARAOĞLU Hüseyin EKEN
Mehmet KILIÇ