T.C.
YÜKSEK SEÇİM KURULU
Karar No : 2486
İtiraz No :
- K A R A R -
Bafra İlçe Seçim Kurulu Başkanlığı aracılığı ile
Kurulumuz Başkanlığına Beşir AKIN tarafından gönderilen 02.08.2004 tarihli
dilekçede; 28 Mart 2004 tarihinde yapılan seçimde Samsun İli Bafra İlçesi
Köseli Köyü muhtarlığına seçilen Selim TÜRKÖZ’ün aynı
zamanda Bafra İşletmesi Tekel Müdürlüğünde bekçi olarak çalıştığı belirtilerek,
muhtarlık seçiminin iptal edilmesi ve seçimin yenilenmesi istenilmiş olmakla,
konu incelenerek;
GEREĞİ
GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dilekçede sözü edilen muhtarın, seçildiği tarihte
kamu görevlisi olduğu gerekçesiyle tutanağının iptaline ilişkindir.
Yüksek Seçim Kurulunca benimsenen
uygulamaya göre köy ve mahalle seçimleri sebebiyle yapılan itirazlar üzerine İl
Seçim Kurulunca verilen kararlar kesin olmakla beraber, ....
2972 sayılı Kanunun 31 ve 36 ıncı maddelerinin
yollamada bulunduğu, 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 11 inci maddesi
ve Anayasasının 76 ncı maddesinde öngörülen seçilme
yeterliliğine ilişkin koşullardan seçilenin Türk olmadığına, yaşının Kanunda
gösterilenden küçük olduğuna, okur-yazar olmadığına, seçilme yeterliğini
kaybettiren bir mahkumiyeti bulunduğuna ve benzeri tam
kanunsuzluk hallerine ilişkin ihbar, itiraz ve iddiaların seçim sonuçlarının
kesinleşmesinden sonra dahi, T.C. Anayasasının 79 uncu maddesinin verdiği görev
ve yetkiye dayanılarak Yüksek Seçim Kurulunca her zaman incelenebileceği
Kurulumuz tarafından kabul edilmektedir.
İtiraza konu olan husus her şeyden önce Köy Kanununun
33 üncü maddesinin uygulanması ile ilgili bulunduğundan, seçim kurullarının bu
konudaki görevlerine ilişkin bu husus, yukarıda da belirlenmiş olduğu gibi
“benzer tam kanunsuzluk” hallerinden birini oluşturmaktadır. Gerçekten görev,
kamu düzeni ile yakınen ilgilidir. Seçim kurullarının
yetki ve görevlerini aşarak verdikleri kararların kamu düzeninde yaratabileceği
belirsizlik ve karmaşa dikkate alındığında bu konuda seçim kurulları
kararlarının Yüksek Seçim Kurulunca, diğer tam kanunsuzluk hallerinde olduğu
gibi her zaman incelenebileceği kabul edilmelidir.
2972 sayılı Kanuna göre, muhtarlık
seçimlerinde adaylık usulü yoktur. Aynı Kanunun 31 inci maddesinde memuriyet
seçilmeye engel hallerden sayılmamıştır. Aynı maddede, 2972 sayılı Kanunun atıf
yaptığı diğer konulardaki seçilmeye engel hallerinde muhtar seçimlerinde
geçerli olduğu ve yine aynı Kanunun 36 ıncı
maddesinde 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununa yollamada bulunulmuş ise
de, bu yollama, az önce belirtildiği gibi “seçilmeye mani hal” olarak
sınırlandırılmıştır. Anılan Kanunun seçilemeyeceklere ilişkin 11 inci
maddesinde, memuriyet seçilmeye engel, diğer bir deyimle “seçilmeye mani” hal
olarak sayılmamıştır. Aynı Kanunun 18 inci maddesinde, kamu görevlilerinin
belli sürelerde “ayrılma isteğinde bulunmadıkça” adaylıklarını koyamayacakları
ve aday gösterilemeyecekleri belirtilmiştir. Maddedeki ifadeden de açıkça
anlaşılacağı üzere, memuriyet adaylığa engeldir, fakat seçilmeye engel
değildir. Adaylığa engel bir husus, seçimden sonra da seçilmeye engel bir durum
arzeder ise de bu durum, sadece “adaylık” sözkonusu hallerde vardır. Adaylık sözkonusu
değil ise, bu durumun seçimden sonra seçimi yapılan görev için yasal bir engel
oluşturup oluşturmadığına bakılmalıdır. Bu konu ise seçim kurullarının görevi
dışındadır.
442 sayılı Köy Kanununun 33 üncü
maddesi “köy muhtarlığına ve ihtiyar meclisi üyeliğine seçildikten sonra”
sayılan 8 hal kapsamında bulunanların muhtar ve ihtiyar meclisi üyeliğinden İl
veya İlçe İdare Kurulunca çıkarılacaklarını hükme bağlamıştır.
Netice olarak: Muhtarlık seçiminde
adaylığın öngörülmemiş bulunmasına, adaylık için önceden istifanın gerekmemesine,
seçim sonrasında iki görevin birlikte yürütülüp yürütülemeyeceği konusundaki
yetkinin –ortada seçilme yeterliğine ilişkin bir durum bulunmadığından- il ve
ilçe idare kurullarına ait bulunmasına göre; istemin Görev nedeni ile reddine
karar verilmek gerekmiştir.
Bu nedenle, itirazın reddine karar
verilmelidir.
S
O N U Ç:
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-
İtirazın görev nedeniyle reddine,
2- Karar
örneğinin Bafra İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına ve itirazda bulunan Beşir AKIN’a gönderilmesine,
10.08.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi.