T.C.
YÜKSEK SEÇİM KURULU
Karar
No : 2371
İtiraz
No :
- K A R A R -
Sarıcakaya İlçe Seçim Kurulu Başkanlığınca Kurulumuz
Başkanlığına gönderilen 30.06.2004 günlü, 2004/66 Muh.
sayılı yazıda; Sarıcakaya Kaymakamlığının 30.06.2004
tarih ve 99 sayılı yazısı ile Sarıcakaya Belediye Başkanı ile Belediye Meclisi
Üyelerinin tamamının asıl ve yedekleriyle birlikte istifa ettikleri
belirtilerek, 2972 sayılı Kanunun 29. maddesi ve 298 sayılı Kanun hükümleri
uyarınca seçim yapılması gerektiğinden seçim yapılması usulü, seçmen
kütüklerinde güncelleştirme yapılıp yapılamayacağı, seçime hangi partilerin
katılacağı, istifa edenlerin tekrar aynı parti veya başka bir partiden aday
olup olamayacağı, seçim takviminin hazırlanması ve benzeri hususlarda tereddüt
hasıl olduğundan görüş bildirilmesi istenilmiş olmakla, konu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Sarıcakaya Belediye Başkanı ve Belediye Meclisi
Üyelerinin tamamının (asıl ve yedek) istifa ettikleri Sarıcakaya Kaymakamlığının
30.06.2004 günlü, 99 sayılı yazısı ile bildirildiği, Sarıcakaya İlçe Seçim
Kurulu Başkanlığı tarafından Kurulumuz Başkanlığına gönderilen 30.06.2004 gün
ve 66 Muh. sayılı yazıdan
anlaşılmaktadır.
2972 sayılı Kanunun 29 uncu
maddesinde seçimin yenilenmesi düzenlenmiş olup, anılan maddenin (c)
fıkrasında, “belediye meclisi veya il genel meclisi üyeliklerinin herhangi bir
sebeple boşalması ve meclis üye sayısının yedeklerinin de getirilmesinden sonra
üye sayısının yarısından aşağı düşmesi” halinde seçimin yapılması gerektiği;
belediye başkanlıklarının seçimiyle ilgili (d) fıkrasının ise 4231 sayılı Kanun
ile kaldırıldığı anlaşılmıştır.
4231 sayılı Kanun ile 1580 sayılı
Kanunun 93. maddesinde yapılan değişiklik, “Belediye başkanlığının boşaldığı
veya başkanın görevden uzaklaştırıldığı hallerde, belediye meclisinin on gün
içinde toplanması vali tarafından sağlanır. Bu toplantıda Meclis, katılanların
salt çoğunluğunun gizli oyuyla ve kendi üyeleri arasından, belediye
başkanlığının boşalması halinde bir başkan, başkanın görevden uzaklaştırılması
halinde ise bir başkanvekili seçer. Yeni seçilen başkanın görev süresi, yerine
seçildiği başkanın görev süresi kadardır; başkanvekili, yeni başkan seçilinceye
veya görevden uzaklaştırılmış olan başkan görevine dönünceye kadar görev
yapar,” hükmünü içermektedir.
Somut olayda, istifalar nedeniyle
belediye meclisinin yasada öngörülen görevini yerine getirme olanağı
bulunmamaktadır. Böyle bir görevin yeni seçilecek meclise bırakılması da
yasanın amacına uygun düşmez.
Bu nedenle, salt çoğunluk
sağlanamayacağından dolayı belediye başkanının seçilemeyeceği ortadadır. Bu
durumda, belediye meclisi üyeliği seçimi ile birlikte başkanlık seçiminin de
yapılması gerekmektedir.
Bu yasal
durum karşısında, ilçe seçim kurulunca söz konusu belediye başkanlığı ve
belediye meclisi üyeliği için yeniden seçim yapılmasına karar alınarak durumun
mahallinde ilan edilmesi ve bu seçimde uygulanacak seçim takviminin ise Yüksek
Seçim Kurulunun evvelki seçim takvimlerinde belirtilen süreler göz önünde
bulundurularak seçimi yönetecek olan ilgili ilçe seçim kurulunca hazırlanmasına
ve hazırlanacak seçim takviminde yer alacak olan, Seçime katılacak siyasi
partilerin tespit ve ilanı ile bu partilerin hangi usul ve esaslarla aday
tespiti yapacaklarının ilgili siyasi partilerden istenerek sonucun ilgili ilçe
seçim kuruluna ulaştırılmak üzere ilgili il seçim kuruluna bildirilmesi, siyasi
partilerin birleşik oy pusulasındaki sıralamada yerlerinin belirlenmesi ile ilgili olarak
yapılacak ad çekme işlemi ile Kurulumuzun görev
alanına giren vs. hususların
Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığınca yerine getirilmesi
gerektiğine yer verilmesine ve ayrıca bu seçimlerde kullanılacak sandık seçmen
listelerinin ise en son seçimde kullanılan listelerin güncelleştirilerek
kullanılmasına, istifa eden kişilerin yeniden aynı siyasi partiden, başka bir
siyasi partiden veya bağımsız olarak aday olabileceklerine karar verilmelidir.
S O N U Ç:
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- İstifa
nedeniyle boşalan Sarıcakaya Belediye Başkanlığı ve Belediye Meclisi Üyeliği
seçimlerinin 2972 sayılı Kanunun değişik 29 uncu maddesi uyarınca, ilan
tarihinden sonra gelen 60 ıncı günü takip eden ilk
Pazar günü yapılmasına ve durumun mahallinde ilanına,
2- Bu seçimde uygulanacak seçim
takviminin, Yüksek Seçim Kurulunun evvelki seçim takvimlerinde belirtilen
süreler göz önünde bulundurularak seçimi yönetecek olan Sarıcakaya İlçe Seçim
Kurulunca oluşturulmasına ve bir suretinin Kurulumuz Başkanlığına
gönderilmesine,
3- Hazırlanacak olan seçim takviminde,
yukarıda belirtilen hususlarla ilgili Kurulumuzca yapılacak iş ve işlemlere yer
verilmesine,
4- Bu seçimlerde kullanılacak sandık
seçmen listelerinin en son seçimde kullanılan listelerin güncelleştirilerek
kullanılmasına,
5- İstifa eden kişilerin yeniden aynı
siyasi partiden, başka bir siyasi partiden veya bağımsız olarak aday
olabileceklerine,
6- Karar örneğinin gereği için Eskişehir
İl ve Sarıcakaya İlçe Seçim Kurulu Başkanlıkları ile Kurulumuz İdari ve Mali
İşler Dairesi Başkanlığına ve Seçmen Kütüğü Genel Müdürlüğüne gönderilmesine,
05.07.2004
tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
T.C.
Karar
No : 2371
İtiraz
No :
- K A R Ş I O Y -
Sarıcakaya İlçe Seçim Kurulu Başkanlığının 30.06.2004
günlü, 66 Muh. sayılı
yazısında; 2972 sayılı Kanunun 29/c maddesi gereğince Sarıcakaya Belediye
Başkanı ve Belediye Meclisi Üyelerinin tamamının (asıl ve yedek) istifa
ettikleri idari makamca bildirilmesi üzerine bu yerde seçim yapılması usulü
sorulmuştur.
2972 sayılı
Kanunun 29. maddesi (a) fıkrasına göre belediye başkanlığı seçimi iptal edilmiş
değildir. Verilmiş bir yenileme kararı da yoktur.
Maddenin
(d) fıkrası ilga edilmezden önceki metninde seçilmiş belediye başkanlıklarının
herhangi bir nedenle boşalması halinde belediye başkanlığı seçiminin de
yenilenmesi öngörülmüş iken 20.03.1997 tarihindeki değişiklikle bu olanak
ortadan kalkmıştır.
4231 sayılı
Kanunun 4. maddesi ile değişik 1580 sayılı Kanunun 93. maddesi, belediye
başkanlığının boşalması veya görevden uzaklaştırılması halinde yeni başkan
seçiminin nasıl yapılacağı düzenlenmiş olup, bu maddede belediye başkanlığı
için yeni bir seçim yapılması öngörülmemiştir. Kurulumuzun ilke kararları da bu
doğrultudadır. (Bkz: 10.07.1999 günlü ve 2016 s.,
18.01.2003 günlü ve 49 s. Kararları.)
Bu durumda,
Sarıcakaya İlçesinde belediye meclisi seçimi ile birlikte belediye başkanlığı
seçiminin de yapılmasının yasal dayanağı bulunmamaktadır.
Şu hale
göre; yasa boşluğundan veya kanunun yorumdan hareketle belediye meclisi
seçiminin yanında belediye başkanlığı seçiminin de yapılması yolundaki çoğunluk
görüşüne katılmıyoruz.