T.C.
YÜKSEK SEÇİM KURULU
Karar No : 481
İtiraz
No :
- K A R A R -
Yüksek
Seçim Kurulu Başkanlığının 17.08.2002 günlü yazısında; Türkiye Büyük Millet
Meclisi Genel Kurulu 31.07.2002 gün ve 745 sayılı kararı ile XXII. Dönem Milletvekili Genel
Seçiminin 03 Kasım 2002 Pazar günü yapılmasına karar vermiştir.
Diğer
yandan Yüksek Seçim Kurulunun 03.08.2002 gün ve 414 sayılı kararı ile
Anayasanın 67 nci maddesinde öngörülen yasal
düzenleme yapılıncaya kadar, Yurt dışında oturan vatandaşlarımızın gümrük
kapılarında oy kullanabileceklerinin kabul edildiği, karar metnine dahil bulunan seçim takvimine göre, gümrük kapılarında oy
verme işleminin 02.10.2002 Çarşamba günü başlayacağı kabul edilmiştir.
Bu
konuda Emniyet Genel Müdürlüğünce cevaplandırılan yazı ve eki çizelgeler
ilişiktedir.
298 sayılı Kanunun değişik 94 üncü
maddesine istinaden hangi gümrük kapılarında oy kullanılacağı, bunlardan
hangilerinde tatil günleri dahil 24 saat ve
hangilerinde de daha az süreyle oy kullanılabileceği, gümrük kapılarında
yapılacak oy verme işlemlerinde görev alacak seçim kurulları, sandık
kurullarının adedi, hangi ilçe seçim kuruluna bağlı oldukları, üyelerin ve
yedeklerin sayısı, bunların hangi görevlilerden teşkil edileceği, görev
süreleri ve kullanılacak oy zarfları renkleri ile sair ilke ve esasların
komisyon çalışmasından sonra karara bağlanması istenildiğinden, konu incelendi;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
A) 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 9 uncu maddesinde seçimlerle
ilgili süreleri kısaltmaya Yüksek Seçim Kurulu yetkili kılınmıştır.
298 sayılı Kanunun değişik 94 üncü maddesinin II nolu
fıkrasının (c) bendinde, hangi gümrük kapılarında oy verilebileceği ve
bunlardan hangilerinde tatil günleri dahil 24 saat,
hangilerinde daha az süreyle oy kullanılabileceği tespit etme yetkisi de Yüksek
Seçim Kurulu’na tanınmıştır.
Bu yetkilere dayanılarak;
Emniyet Genel Müdürlüğünün son üç yılın Ekim-Kasım aylarında
yurttaşların gümrük kapılarından giriş ve çıkışlarını gösterir 13.08.2002 gün
ve 171376 sayılı yazısına ekli istatistiki veri
bilgileri ve 18 Nisan 1999 seçiminde kullanılan oy miktarları gözönünde bulundurularak oy kullanılabilecek gümrük
kapılarının;
Edirne İlinde Kapıkule Gümrük Kapısı ile Antalya İlinde Antalya, İzmir
Gaziemir İlçesinde Adnan Menderes, Ankara Çubuk İlçesinde Esenboğa, İstanbul
Bakırköy İlçesinde Atatürk, Adana Seyhan İlçesinde Şakirpaşa
Hava Limanı gümrük kapıları olduklarının,
Gümrük kapılarında oy verme işleminin 02.10.2002 Çarşamba günü Yüksek
Seçim Kurulunun o seçim çevresi için belirleyeceği saatte başlatılmasının, 03
Kasım 2002 Pazar günü Yüksek Seçim Kurulunun o seçim çevresi için belirleyeceği
saatte bitirilmesinin,
Tespiti gerekmiştir.
Bu cümleden olarak, XXII. Dönem Milletvekili Genel Seçiminde aşağıda
yazılı gümrük kapılarında mevcut ilçe seçim kurulları dışında ayrıca gümrük
kapıları ilçe seçim kurulları oluşturulması kabul edilmiştir.
1) İstanbul Atatürk hava limanı gümrük kapısında yapılacak oy verme
işlemlerinde görevli olmak üzere Bakırköy İlçesinde Bakırköy 3., Bakırköy 4. ve Bakırköy 5. Gümrük Kapısı İlçe Seçim Kurulları (3 İlçe),
2) Ankara Esenboğa hava limanında yapılacak oy verme işlemlerinde görevli
olmak üzere, Çubuk İlçesinde Çubuk 2. ve Çubuk 3. Gümrük Kapısı İlçe Seçim
Kurulları (2 İlçe),
3) Edirne Kapıkule karayolu gümrük kapısında yapılacak oy verme
işlemlerinde görevli olmak üzere Edirne Merkez İlçesinde Edirne 2. Gümrük
Kapısı İlçe Seçim Kurulları (1 İlçe),
4) Adnan Menderes hava limanı gümrük kapısında yapılacak oy verme
işlemlerinde görevli olmak üzere Gaziemir İlçesinde Gaziemir 2. Gümrük Kapısı
İlçe Seçim Kurulları (1 İlçe),
5) Antalya hava limanı gümrük kapısında yapılacak oy verme işlemlerinde
görevli olmak üzere Antalya Merkez İlçesinde Antalya 5. Gümrük Kapısı İlçe
Seçim Kurulları (1 İlçe),
6) Şakirpaşa havayolu gümrük kapısında oy verme
işlemlerinde görevli olmak üzere Seyhan İlçesinde Seyhan 5. Gümrük Kapısı İlçe
Seçim Kurulları (1 İlçe),
oluşturulmuştur.
Yukarıda sayılan gümrük kapılarında oy verme işlemlerinin başladığı
02.10.2002 Çarşamba gününden sonra fazla miktarda oy kullanıldığı saptandığı taktirde, Yüksek Seçim Kurulunun ilçe seçim kurulu sayısını
arttırabileceği kabul edilmiştir.
C) Gümrük Kapıları İlçe Seçim Kurullarının Oluşumu
Gümrük kapıları ilçe seçim kurullarının oluşumu için; siyasi partilerden
o ilçede teşkilatı bulunmak koşulu ile 298 sayılı Kanunun 18 ve 19 uncu
maddelerine göre ve aşağıda açıklandığı gibi kurulmaları ve görevlerinin gümrük
kapılarında oy verme işlemleriyle sınırlı olması ilkesi benimsenmiştir.
Gümrük
kapılarında oy verme 02.10.2002 günü Yüksek Seçim Kurulunun o seçim çevresi
için belirleyeceği saatte başlayacağına göre; oy vermeden önceki hazırlık
işleri, sandık kurullarının oluşumundan sonra başkan ve üyelerine tebligat
yapılması gerekmesi gibi işlemler nazara alınarak gümrük kapısı ilçe seçim
kurullarının o yerlerdeki il ve ilçe seçim kurullarının oluşumu dışında kalan
en yüksek dereceli hakimin başkanlığında dört üyeden
oluşturulması, bunlardan iki asıl üyenin Devlet Memurlarından, diğer iki üyenin
ise 298 sayılı Yasanın 94. maddesinin II-d bendinin verdiği yetkiye dayanılarak
belirlenmesi ve 15.09.2002 Pazar günü saat: 17.00’ye kadar kurulması gerekli
görülmüştür. Bakırköy, Çubuk, Gaziemir, Seyhan, Edirne Merkez, Antalya Merkez İlçe Seçim
Kurulları kendilerine bağlı olarak üçer adet sandık kurulu
oluşturur. Her seçim kurulu lüzum gördüğü takdirde sandık kurulu adedini
artırmaya veya azaltmaya yetkilidir. Yeni kurulan ilçe seçim kurullarının görevleri XXII. Dönem Milletvekili Genel Seçimi
sonucunun Yüksek Seçim Kurulunca ilanı üzerine sona erer.
D) Gümrük Kapılarında Görev Alacak Sandık Kurullarının Oluşumu:
Gümrük kapılarında yapılacak oy verme işlemleri
nedeniyle bu kapılarda görev yapacak olan sandık kurullarına düşecek
görevlerin, oy vermeyi sağlama ve verilecek oyları ilgili gümrük kapısı ilçe
seçim kurullarına zarfları açmadan ve sayım döküm işlemlerine tabi tutmadan
teslim etmekten ibaret bulunması karşısında; bu kurulların yapısındaki siyasi
partiler temsilcilerinin katılımı da sağlanarak, kurulların sayısal oluşumu;
eleman sağlanmasındaki güçlük ve tasarruf ilkeleri de dikkate alınarak 298
sayılı Kanunun 94 üncü maddesinin II. d bendinin öngördüğü yetkiye dayanılarak
belirlenmiştir.
Bu görüş altında gümrük kapılarında oluşturulacak olan sandık
kurullarının;
1- Bir başkan ile dört üyeden oluşturulması,
2- Bu sandık kurulları başkanlarının Devlet memurları arasından,
üyelerinin ise, ikisinin Devlet memurlarından, ya da o çevrede bulunan sandık
kurullarında görev verilmesinde sakınca bulunmayan kimselerden belirlenmesi,
kurul üyelerinin aynı usullerle birer yedeklerinin de bulunması kabul
edilmiştir. Böyle olunca, bu kurullarda da 298 sayılı Kanunun kabul ettiği gibi
siyasi partili üyelere yer verilmesi fakat sayısal olarak Kanunun öngördüğü
usule uyulmasına yasal zorunluluk bulunduğu sonucuna varılmıştır.
XXII. Dönem Milletvekili Genel Seçiminde gümrük kapılarında görev alacak
her sandık kurulu için; siyasi parti üyelerinin bu seçime katılan ve 298 sayılı
Kanunun 23. Maddesindeki şartları taşıyan siyasi partilerden o ilçede teşkilatı
bulunmak koşulu ile ad istenir. Partilerin bildireceği isimlerden kur’a
çekilerek iki asıl iki yedek üyenin belirlenmesi suretiyle sandık kurulu
oluşturulur.
Sandık kurullarının Kurulumuzca tespit ve ilan edilecek tarihte
kurulması 298 sayılı Kanunun 24 üncü maddesinin amir hükmü gereğidir. Sandık
kurullarının başkan ve üyelerinin tespit edilerek tebligat yapılması, kurs ve
malzeme teslimi için gerekli süreler nazara alınarak sandık kurullarının
kuruluşlarının en geç 17.09.2002 Salı günü saat: 17.00’ye kadar tamamlanması
gerekir. Bu sebeple özel biçimde oluşturulacak olan sandık kurullarının; görev
ve yetkilerine ait açıklamanın kararın eki olan Örnek: 145/I sayılı genelgede
ayrıntılı bir şekilde gösterilmesi kabul edilmiştir.
E) XXII.
Dönem Milletvekili Genel Seçiminde gümrük kapılarında 02.10.2002 Çarşamba
gününde başlayacak oy verme işleminde, Yüksek Seçim Kurulunca hazırlanan
filigranlı sarı renkteki zarflar ile “Evet” veya “Tercih” mührünün
kullanılmasına karar verilmiştir.
S O N U Ç:
Yukarıda açıklanan sebeplerle;
1- Gümrük kapılarında, Türkiye Cumhuriyeti pasaportuna sahip ve yalnızca
bu pasaport ile oy kullanacak Yurt dışındaki vatandaşların oy verme
işlemlerinin 02.10.2002 Çarşamba günü Yüksek Seçim Kurulunun o çevre için
belirleyeceği saatte başlatılmasına ve 03.11.2002 Pazar günü Yüksek Seçim Kurulunun o çevre için
tespit edeceği seçimin bitiş saatine kadar devam etmesine,
2- Atatürk Hava Limanı, Kapıkule Karayolu, Esenboğa Hava Limanı, Adnan
Menderes Hava Limanı, Antalya Hava Limanı ve Şakirpaşa
Hava Limanı gümrük kapılarında oy kullanabilmelerine, diğer gümrük kapılarından
giriş çıkış yapan Türkiye Cumhuriyeti pasaportuna sahip vatandaşların da
kendilerine uygun gelen bu gümrük kapılarında oylarını kullanmalarının mümkün
olduğuna,
3- Kapıkule Karayolu, Atatürk, Antalya, Esenboğa, Adnan Menderes ve Şakirpaşa Hava Limanları Gümrük Kapılarında tatil günleri dahil 24 saat süre ile oy kullanılabileceğine,
4- Oy verme işlemlerinde görev almak üzere; Bakırköy İlçesinde Üç, Edirne
Merkez İlçede Bir, Çubuk İlçesinde İki ve Gaziemir İlçesinde Bir, Antalya
Merkez İlçesinde Bir, Seyhan İlçesinde Bir adet gümrük kapısı ilçe seçim kurulu
oluşturulmasına, oy verme süresince oy kullanacak seçmen sayısına göre sayım ve
döküm işlemlerini kolaylaştırmak üzere gerektiğinde bu kapılarda Yüksek Seçim
Kurulu kararı ile yeni gümrük kapısı ilçe seçim kurullarının
oluşturulabileceğine,
5- Kurulan her gümrük kapısı ilçe seçim kuruluna bağlı olarak yeteri kadar
sandık kurulu oluşturulması gerektiğine, ilçe seçim kurullarının ihtiyaca göre
sandık kurulu sayılarını eksiltip arttırmaya yetkili olduklarına,
6- Gümrük kapısı ilçe seçim kurulları ile sandık kurullarının yukarıda
gerekçe bölümünün (C) ve (D) bentlerinde açıklanan esaslara göre
oluşturulmasına,
7- Gümrük kapılarındaki oy vermede, “Türkiye Cumhuriyeti Yüksek Seçim
Kurulu” filigranlı sarı renkli oy zarflarının ve “Evet” veya “Tercih” mührünün
kullanılması gerektiğine,
8- Gümrük kapısı ilçe seçim kurullarının 15.09.2002 Pazar günü saat:
17.00’ye, sandık kurullarının da 17.09.2002 Salı günü saat: 17.00’ye kadar
kurulması gerektiğine,
9- Yukarıda belirtilen esas ve ilkelerde dikkate alınmak suretiyle
hazırlanan ilişik “XXII. Dönem Milletvekili Genel Seçiminde Gümrük Kapılarında
Yapılacak Oy Verme İşlemleri ile Gümrük Kapısı İlçe Seçim ve Sandık
Kurullarının Görev ve Yetkilerini Gösterir Genelgenin” Örnek:145/I numarası ile
kabulüne,
10- Oy
kullanılacak gümrük kapılarının ve oy verme zamanının uygun aralıklarla TRT
aracılığı ile kamu oyuna duyurulmasına,
11- Kararın Resmi Gazetede yayımlanmasına,
12- Karar ile eki genelgenin birer örneğinin ilgili il ve ilçe seçim kurulu
başkanlıkları ile seçime katılacak siyasi partiler genel başkanlıklarına ve
Kurulumuz İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığına gönderilmesine,
28.08. 2002 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
(Örnek:
145/I)
XXII. DÖNEM
MİLLETVEKİLİ GENEL SEÇİMİNDE
GÜMRÜK
KAPILARINDA YAPILACAK OY VERME İŞLEMLERİ İLE
İLÇE SEÇİM
VE SANDIK KURULLARININ GÖREV VE YETKİLERİNİ
GÖSTERİR
GENELGE
AMAÇ VE
KAPSAM VE TANIM
MADDE 1- Bu genelge; 298 sayılı Kanunun
94 üncü maddesine göre Milletvekili Genel Seçiminde gümrük kapılarındaki oy
verme işlemleriyle ilçe seçim ve sandık kurullarının görev ve yetkilerini
belirlemek amacı ile hazırlanmıştır.
Bu
genelgede geçen “gümrük kapısı ilçe seçim kurulu“ yerine ilçe seçim kurulu,
“gümrük kapısı sandık kurulu” yerine sandık kurulu sözcükleri anlaşılacaktır.
OYLAMANIN
BAŞLAYACAĞI GÜN VE OY VERME SÜRESİ
MADDE 2- Gümrük kapılarında oy verme
02.10.2002 Çarşamba günü Yüksek Seçim Kurulunun o seçim çevresi için
belirleyeceği saatte başlar, 03.11.2002 Pazar günü Yüksek Seçim Kurulunun o
çevre için belirleyeceği seçimin bitiş saatine kadar devam eder.
OYLAMAYA
KATILACAK OLANLAR
MADDE 3- Gümrük kapılarında;
a)
Seçmen kütüğüne
yazılı olmayan,
b)
Yurt dışında 6
aydan fazla ikamet eden,
c)
Oy verme günü
olan 03.11.2002 tarihinde 18 yaşını doldurmuş olanlar, (03.11.1984 günü ve bu
tarihten önce doğanlar),
d)
Oy vereceği
günde Yurda giriş veya çıkış yapan,
Türk Vatandaşları oy
kullanabilirler.
OYLAMAYA
KATILAMAYACAK OLANLAR
MADDE 4-
a)
Yukarıdaki madde
kapsamı dışında kalanlar,
b)
Kısıtlı olanlar,
c)
Kamu hizmetinden
yasaklı olanlar,
KULLANILACAK
OY PUSULALARI, ZARFLAR VE MÜHÜR
MADDE 5- XXII. Dönem Milletvekili Genel Seçiminde Yüksek Seçim
Kurulunca hazırlanan filigranlı sarı renkteki zarflar ile seçime katılan siyasi
partilerin yer aldığı birleşik oy pusulaları ve “Evet” veya “Tercih” mühürü kullanılır.
GÖREVLİ
İLÇE SEÇİM KURULU
MADDE 6- Gümrük kapılarında yapılacak oy verme işlemleri Yüksek
Seçim Kurulunun 28.08.2002 gün ve 481 sayılı kararı ile görevlendirilen
kurullarca yürütülecektir.
İLÇE SEÇİM
KURULLARININ GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE 7- İlçe
seçim kurullarının görev ve yetkileri şunlardır;
a) Gümrük kapılarında Yüksek Seçim Kurulunca belirlenen sayı ve esaslara
uygun surette, görev yapacak sandık kurullarını oluşturmak,
b) Oy vermenin düzenli yürütülmesini sağlamak için gerekli bütün
önlemleri almak ve oy verme işlemlerini denetlemek,
c) Sandık kurullarının oluşumuna, işlemlerine ve kararlarına karşı
yapılan itirazları inceleyip karara bağlamak,
d) Sandık kurulu başkanlarının, oy verme
işlemleri ile ilgili olarak soracağı hususlara cevap vermek, sandık kurulu başkan
ve üyelerinin eğitimini sağlamak,
e) Sandık kurulu başkanlarınca getirilen ve
içinde oy zarfları ile tutanakların bulunduğu mühürlü torbaları teslim almak ve
bunları sayım dökümün yapılacağı güne kadar muhafaza etmek,
f) 03.11.2002 Pazar günü seçimin bitiş saatinden itibaren torbaları
açarak süratle ve ara vermeksizin sayım ve dökümünü yapmak, buna ilişkin
tutanakları düzenlemek ve sonucu en seri vasıta (telefon ve faks gibi ...) ile
Yüksek Seçim Kuruluna bildirmek,
SANDIK
KURULLARI
MADDE
8-
1-a) Gümrük kapısındaki oy verme işlemlerinde görev yapacak sandık
kurullarının adedi ve bağlı olacakları ilçe seçim kurulları hakkında Yüksek
Seçim Kurulunun ...08.2002 gün ve ... sayılı kararı uygulanacaktır.
b) Her ilçe seçim kurulunun görev
vereceği sandık kuruluna, ilçe seçim kurulunun numarası yanında sandıkların (1)
den başlayarak (2), (3) ... gibi sıra numarası
verilir.
2- Sandık kurulları bir başkan ile dört asıl ve dört yedek üyeden
oluşturulur.
a) Başkan, Gümrük kapıları ile pasaport işlemleri hakkında bilgisi
olanlar tercih edilmek suretiyle, devlet memurları veya görev verilmesinde
sakınca bulunmayan o bölgedeki seçmenler arasından seçilir.
b) İki asıl ve iki yedek üye, adları Yüksek Seçim Kurulunca seçime
gireceği tesbit ve ilan olunan ve o ilçede teşkilatı
bulunan siyasi partilerce bildirilecek isimler arasından ad çekme suretiyle
belirlenir.
c) İki asıl ve iki yedek üye ise, devlet ve kamu iktisadi
teşebbüslerinde çalışanlarla, gümrük kapısının civarındaki köy veya mahalle
muhtar ve ihtiyar kurulu üyeleri veya görev verilmesinde sakınca bulunmayan o
bölgedeki seçmenler arasından seçilir.
d) Siyasi partilerce isim bildirilmemesi veya bildirilen isimlerin
yedeklerinin de çağrılmasına rağmen tüm sandıkların oluşumuna yeterli olmaması
halinde eksiklik, görev verilmesinde sakınca bulunmayan o bölgedeki seçmenler
arasından seçilecek kişilerle tamamlanabilir.
Yüksek Seçim Kurulunca oy kullanılacağı belirtilen gümrük kapılarında oy
verme işleminin özelliği gereği sandık kurulunun görevi oy verme süresince
günün 24 saati kesintisiz devam eder. Kuşkusuz, bu sürede aynı kişilerden
oluşan kurulun sürekli görev yapması düşünülemez. Bu süreklilik aşağıdaki
yöntem ile sağlanır.
Bir gün 8’ er saatlik dilimler halinde üçe bölünür ve sandık
kurullarının kendilerine ayrılan zaman dilimi içinde görevlerini yerine
getirmeleri sağlanır.
3- Yüksek Seçim Kurulunca birden çok ilçe seçim kurulları
oluşturulduğundan, her ilçe seçim kuruluna bağlı (2), (3) .....
numaralı sandık kurulları hakkında da yukarıda
belirtilen ilkeler ayrı ayrı uygulanır.
4- İlçe seçim kurulları, gümrük kapılarında bekleyen veya ilgililerle
yaptıkları temas sonucu buralara topluca gelmesi muhtemel yurttaşların sayısını
dikkate alarak, ...08.2002 gün, ... sayılı
Yüksek Seçim Kurulu kararında belirtilen yetkisini kullanarak yeni sandık
kurulları oluşturabilir. (4,5,6 numaralı kurullar
gibi)
Bu şekilde göreve başlayan yeni sandık kurulunun görev süresi, o gümrük
kapısında mevcut sandık kurulunun görev süresi ile sınırlı olacaktır.
İlçe seçim kurulları, gümrük kapısında oy verme işlerinin normale
döndüğünü tespit etmeleri halinde, yeni oluşturulan sandık kurullarını görevden
çekerek yedeğe alabileceklerdir.
5- İlçe seçim kurulu başkanlıkları, oy verme süresince, sandık
kurullarının görevlerini yukarıdaki fıkralarda belirtilen ilkeler
doğrultusunda, aksamadan yerine getirmelerini sağlayacak gerekli her türlü
önlemleri almak ve aksama olup olmadığını sürekli denetlemekle yükümlüdürler.
İlçe seçim kurulları ile sandık kurullarının bulunduğu gümrük kapısı
arasındaki ulaşımı sağlamak üzere gerekli sayıda taşıt tahsis olunacaktır.
MADDE 9- Sandık
kurullarının görev ve yetkileri şunlardır;
a) Görevli oldukları gümrük kapılarında yurt dışından giriş veya çıkış
yapan ve oy verme yeterliği bulunan yurttaşların serbestçe ve kolayca oy
kullanabilmelerini ve oy verme işleminin düzenle yürütülmesini sağlayacak
gerekli bütün önlemleri almak.
b) Gümrük kapısında sandığın konulacağı yeri belirlemek ve oy
vereceklerin bu yeri kolayca bulmalarını sağlayacak işaretler koymak.
c) Oy verme işlemleri hakkında ileri sürülecek itiraz ve şikayetleri inceleyerek karara bağlamak ve kararlarını
tutanak defterine geçirip altını imzalamak.
d) Kararlarına karşı yapılan itirazları derhal ilçe seçim kuruluna
ulaştırmak.
e) Sandığın bulunduğu yerde bir suç işlenmesi halinde, durumu tutanağa
geçirip gerekli önlemlerin alınması için güvenlik görevlilerini haberdar etmek.
f) Kendisine ayrılan görev süresinin bitiminde, bu genelgede açıklandığı
üzere, sandığı açarak çıkan oy zarflarının adedi ile oy kullanan seçmen miktarı
ve bunların birbirine uygunluğunu bir tutanakla tespit etmek.
SANDIK
KURULU BAŞKANINA AİT YETKİLER
MADDE 10- Sandığın konulduğu yerde, seçmenin oyunu tam bir
serbestlikle ve gizli şekilde kullanmasına veya sandık kurulunun görevini
yapmasına engel olmaya kalkışanları, oy verme işinin yolunda gitmesini
aksatanları, sandık başı işlemlerinin düzenini bozmaya yeltenenleri başkan
uyarır. Bu uyarıyı dinlemeyenleri sandığın bulunduğu yerden uzaklaştırır. Bu
kimse sandık kurulu üyesi ise, ancak kurul kararı ile uzaklaştırılabilir.
Bu işlerde güvenlik görevlileri, başkanın emrine göre hareket etmek
zorundadır.
Sandığın konulduğu yerde ancak sandık kurulu başkanının gerektiğinde
çağıracağı güvenlik görevlileri bulunur. Alınacak güvenlik önlemleri, oy verme
işlemlerinin izlenmesini engelleyecek nitelikte olamaz.
Sandık kurulu başkanı, oy vereceklerin sandığın bulunduğu yere serbestçe
girmesini güçleştiren engellerin kaldırılması için gerekli önlemleri alır.
OY VERME
ARAÇLARI VE TESLİMİ
MADDE 11-
A) Genelgenin 8 inci maddesinde açıklandığı üzere oy verme süresince
kesintisiz ve sıra ile dönüşümlü olarak görev yapacak sandık kurulları;
02.10.2002 Çarşamba günü Yüksek Seçim Kurulunun o çevre için
belirleyeceği saatte göreve başlayacak sandık kurulu başkanı belirtilen günden
en az 48 saat önce ilçe seçim kurulu başkanından aşağıda yazılı oy verme
araçlarını tutanakla teslim alarak zamanında görevli olduğu gümrük kapısındaki
oy verme yerinde bulundurur.
1-
En az iki adet
olmak üzere oy sandığı,
2-
Ağzı mühürlü bir
kese içinde ve üzerinde sandık kurulu numarası bulunan sandık kurulu mühürü ile (mühür numarası tutanakla belirtilir) oy
vereceklerin birleşik oy pusulalarında tercih ettikleri bölüme basacakları
üzerinde “Evet” veya “Tercih” ibaresi yazılı iki adet mühür,
3-
Oy kullananların
pasaportlarına basılacak ve üzerine (oyunu kullanmıştır) yazılı lastik damga,
4- Her birinin üzeri ilçe
seçim kurulu mühürü ile mühürlenmiş ve birleşik oy
pusulalarının konulmasına mahsus sarı renkli filigranlı yeteri kadar oy zarfı
paketi (zarf sayısı tutanakta belirtilir),
5-
Her biri 200
adet olmak üzere üzeri Yüksek Seçim Kurulu mühürü ile
mühürlenmiş yeteri kadar birleşik oy pusulası paketi (paket sayısı tutanakta
belirtilir),
6- Onaylı tutanak defteri,
7- Kapalı oy verme yerine asılacak (Örnek:19)
numaralı açıklama levhası,
8-
Oy
kullanacakların yazılacağı (Örnek:145/B) sayılı cetveller,
9-
Örneklerine
uygun basılı tutanak kağıtları,
10- Istampa ve
mürekkebi,
11- Uygun sayıda kalem, yeteri
kadar beyaz boş kağıt ile ip, kırmızı mühür mumu,
vesaire,
12- Gerektiği takdirde kapalı
oy verme yeri yapımı için malzeme,
13- Bu malzemelerin içerisine
konulduğu torba ve yeteri kadar boş torba.
B) Gümrük kapısında oy verme yerinde devamlı
bulunması zorunlu olan; oy sandığı, sandık mühürü,
Evet mühürleri, lastik damga gibi oy verme araçlarıyla kullanılmayan birleşik
oy pusulaları, oy zarfları, basılı cetvel ve tutanaklar, tutanak defterleri ve
diğer oy verme araçları bir öncekinden görevi devir alıp sürdürecek olan sandık
kurulu ekiplerince birbirlerine devir ve teslim edilecektir.
SANDIĞIN
KONULACAĞI YERİN TESPİTİ
MADDE 12- Sandığın konulacağı yeri, oy verme işinin düzenli
yürütülmesini sağlayacak biçimde, sandık kurulu tespit eder. Sandığın
konulacağı yerin tespitinde, oy vereceklerin oylarını kolaylıkla, serbestçe ve
gizli şekilde verebilmeleri gözönünde tutulur.
Gümrük kapılarında oy vermenin özelliği ve bu özelliğin oluşturduğu
koşullar gözönünde bulundurulmalıdır. Yurda giriş ve
çıkış yapacak vatandaşlar gümrük ve pasaport işlemlerinden geçmek zorunda
olduklarından oy vereceklerin oylarını kolaylıkla kullanabilmeleri bakımından,
sandığın bu işlemlerin yapıldığı yere yakın uygun bir yere konulmasında yarar
vardır.
İlçe seçim kurulu başkanları, bizzat hazır bulunmak suretiyle sandığın
konulacağı yerin yukarıdaki ilkelere uygun biçimde tespitinde, sandık
kurullarına nezaret edecekler ve yardımcı olacaklardır.
Sandığın konulduğu yer, oy verme süresince, çok önemli bir sebep
olmadıkça değiştirilmeyecektir.
KAPALI OY
VERME YERİ VE NİTELİKLERİ
MADDE 13- Sandık kurulları, oy serbestliğini ve gizliliğini
sağlayacak şekilde, kapalı oy verme yeri hazırlarlar.
Kapalı oy verme yeri, içerisi dışarıdan görülemeyecek ve oy veren
kişinin birleşik oy pusulasını inceleyip tercihini kullandıktan sonra zarfın
içine koyabileceği şekil ve nitelikte olmalıdır. Kapalı oy verme yerinde masa
veya benzeri bir şey bulundurulur.
Yüksek Seçim Kurulunca hazırlanıp gönderilen ve oy verme serbestliğine
ve gizliliğine dair hükümleri kapsayan (Örnek:19) sayılı levha kapalı oy verme
yerine asılır.
SANDIK BAŞI
İŞLERİ
MADDE 14- Sandık kurulu başkan ve üyeleri oy verme günü göreve
başlamadan önce, ilk iş olarak, sandık başında, hazır bulunanlar önünde birer birer şöyle and içerler;
(Hiçbir tesir altında kalmaksızın, hiç kimseden korkmadan, seçim
sonuçlarının tam ve doğru olarak belirmesi için, görevimi kanuna göre, dosdoğru
yapacağıma, namusum ve vicdanım ve bütün mukaddesatım üzerine and içerim).
Sandık kurulu başkanı, oy verme işlerine başlamadan önce, sandığın boş
olduğunu sandık kurulu üyeleri ile hazır bulunanlar önünde tespit ederek
sandığı kapatır, mühür bozulmadan açılmayacak şekilde sandık kurulu mühürü ile mühürlenir.
Sandık kurulu, and içme, sandığı yerleştirme,
kapalı oy verme yerini düzenleme işlerini bitirdikten sonra, hazır bulunanlar
önünde birleşik oy pusulaları paketini açarak oy pusulalarını sayar, her
birinin arka beyaz tarafına sandık kurulu mühürünü
basar. Aynı şekilde, ilçe seçim kurulu başkanından teslim alınan ve ilçe seçim
kurulu başkanlığı mühürü taşıyan oy zarfları paketini
açar, zarfları sayar, her birinin üzerine sandık kurulu mühürünü
basar. Böylece üzerinde biri ilçe seçim kurulunun, diğeri sandık kurulunun
mühürleri bulunan çift mühürlü oy zarflarının sayısını tespit eder.
Sandık kurulu, bu madde gereğince yaptığı işlemleri tutanak defterine
geçirir ve imzalar.
Gümrük kapılarında oy verme işinin özelliği gereği, and
içerek göreve başlayan sandık kurullarının, oy verme süresindeki görevlerinde
yeniden and içmelerine gerek yoktur. Ancak,
değişiklik halinde kurula yeni katılan üye yukarıda belirtilen ilke uyarınca and içerek görevine başlar.
SANDIK
KURULUNDA ÇOĞUNLUĞUN SAĞLANMASI
MADDE 15- Sandık başında, oy verme işlemi başlamadan önce veya
oy verme sırasında, sandık kurulu üyelerinden biri veya birkaçı görevini
yapmazsa, ceza hükümleri saklı kalmak üzere, yerine kuruluştaki usule göre,
yedek üye getirilir. Bu mümkün olmazsa ve kurul üyeleri ikiden aşağı düşerse,
tutanağa geçirilir ve eksikler, o sandık alanında oy verme yeterliğini taşıyan
ve okur-yazar olanlar arasından, başkanın seçeceği kimselerle doldurulur.
OY VERME
YERİ VE ZAMANI
MADDE 16- Yüksek Seçim Kurulunca tespit ve ilan edilen gümrük
kapılarında, yine anılan kurulca ilan edilen sürelerde, bu genelge hükümleri
uyarınca oylamaya katılabilecek yeterliğe sahip olan Türk Vatandaşları,
gümrükten çıkış veya giriş yaparken oylarını kullanabilirler.
Oy verme isteminde bulunacaklar, pasaportlarını sandık kurulu başkanına
göstermek zorundadırlar. Pasaporttan başka bir belgeyle oy kullanmak mümkün
değildir.
OY VERME
YETERLİĞİNİN TESPİTİ
MADDE 17- Oy verebileceklerin tespitinde, gösterilen pasaportta
yazılı bilgilerle yetinilir. Ancak sandık kurulu başkanı, oy verme sırasında oy
verme yeterliği olmadığını bildiği halde oy vermenin suç olduğunu, ilgililere
hatırlatır.
Oy kullanmak isteyenin yurt dışında altı aydan fazla ikamet edip
etmediği pasaportundaki çıkış ve giriş damgaları yabancı ülke yetkili
makamlarınca verilen oturma iznini içeren özel açıklama veya bu konuda
düzenlenmiş başka bir belge varsa incelenerek tespit edilir. Sandık kurulu, bu
konuda tereddüt ederse gümrük kapılarındaki görevlilerin bilgisine
başvurabilir.
Yurda girişten altı aydan önce yabancı ülkeden verilmiş veya hangi
tarihte olursa olsun yenilenmiş ve oy kullanıldığı tarihte geçerli olan oturma
iznine sahip olan seçmenler, yurda giriş ve çıkış tarihleri arasındaki süreye
bakılmaksızın yurt dışında altı aydan fazla ikamet etmiş sayılırlar.
Yabancı ülkede altı aydan fazla ikamet etmiş olup ikamet izin süresi
sona ermiş olanlar da bu izin süresinin bitim tarihinden sonraki yurda ilk defa
girişlerinde oy kullanabilirler.
OY VERMEDEN
ÖNCEKİ İŞLER
MADDE 18- Sandık başkanı, sandık başına gelen seçmenin
pasaportunu alıp oy verme yeterliğine sahip olduğunu yukarıdaki madde uyarınca
tespit ettikten sonra adını, soyadını, baba adını, doğum yılı ve yeri ile pasaportunun
(TR- sayısı da dahil) numarasını Örnek: 145/B sayılı
cetvele yazar ve kendisine üzerinde çift mühür bulunan sarı zarf ile arkası
sandık kurulu mühürü ile mühürlenmiş birleşik oy
pusulasını, “Evet” veya “Tercih” mühürü ile birlikte
verdikten sonra kendisine bu mühürü birleşik oy
pusulasında tercih ettiği partiye ayrılan kısmın üzerine konan çizgilerinden
taşırmamak suretiyle basmasını ve birleşik oy pusulasını katlayıp zarfa koyarak
ağzını yapıştırmasını, zarf içine birleşik oy pusulasından başka hiçbir şey
koymamasını, birleşik oy pusulasının herhangi bir yerine başkaca bir işaret
koyması halinde oyunun geçersiz olacağını hatırlatır ve kapalı oy verme yerine
girmesini söyler.
Sandıkta oy kullananların kimliklerini içeren Örnek:145/B sayılı cetvel
iki nüsha olarak düzenlenir.
OY VERME
MADDE 19- Kendisine oy zarfı ve birleşik oy pusulası ile tercih
mühürü verilmiş olan seçmenin oyunu kullanmadan önce,
kapalı oy verme yerinden başka hiçbir yere gitmesine ve başka bir kimseyle
görüşmesine izin verilemez. Kapalı oy verme yerine gitmeyen veya birleşik oy
pusulası ve zarf ile mühürü alıp oyunu kullanmayan
seçmenden bunlar geri alınır ve Örnek:145/B sayılı cetveldeki (imza veya parmak
izi) bölümüne “oy kullanmadı” ibaresi yazılır.
Oyunu kullanan seçmenin, Örnek:145/B sayılı cetvele yazılan kimliğinin
karşısına imzası veya parmak izi alınır. Sandık kurulu başkanı, seçmene ait
pasaportunun giriş veya çıkış yaptığına dair mühürlenen sayfasına veya yer
kalmadığı takdirde uygun sayfasına “oyunu kullanmıştır” kaşesini basarak tarihi
atar ve sandık kurulu mühürü ile mühürleyip
imzaladıktan sonra pasaportu sahibine geri verir.
KURUL
ÜYELERİNİN OY KULLANMASI
MADDE 20- XXII. Dönem Milletvekili Genel Seçiminin bütün yurtta
yapılacağı 03.11.2002 Pazar günü Yüksek Seçim Kurulunun o çevre için
belirleyeceği saatten itibaren gümrük kapılarındaki oy sandıklarında görevli
sandık kurulu başkanı ve üyeleri, daha önce kayıtlı oldukları sandıkların bağlı
bulunduğu ilçe seçim kurulu başkanından aldıkları “oy verme belgelerini”
göstermek sureti ile görevli oldukları sandıkta oy verirler. Bunların adları ve
hüviyetleri o günkü sandık seçmen listesinin sonuna yazılarak karşılarına
imzaları alınır ve bu işlemler tutanağa geçirilir.
Yukarıdaki fıkra gereğince oy kullanacaklardan ilçe seçim kurulu
başkanınca verilmiş belgesi bulunmayanların oy kullanmalarına hiçbir surette
izin verilmez.
GÜMRÜK
KAPILARINDA SAYIM VE DEVİR İŞLEMLERİ
MADDE 21- Gümrük kapılarında 02.10.2002 Çarşamba günü Yüksek
Seçim Kurulunun o çevre için belirleyeceği saatten başlamak üzere sekiz saatte
bir görevi, sırası gelen ekibe devretmesi gereken oy sandıklarında görevli
sandık kurullarınca bu genelgenin 19 ila 24 üncü maddelerde yeralan
hükümler uygulanmakla beraber aşağıda yazılı esaslarda dikkate alınır.
1- Kurulun görevli olduğu sürenin bitimi kurul başkanınca ilan edilir
edilmez kurulun oy kullandırmaya ilişkin görevi sona ermiş olacağından bu
kurulun seçmen cetvelinde kayıtlı son seçmen oyunu kullandıktan sonra aynı
genelgenin 23. ve 24 üncü maddelerinde belirtilen usuller çerçevesinde sandık
açılır ve zarfların sayımı ile torbalama işlemi yapılır. İlçe seçim kuruluna
teslim edilecek oy zarflarını ve tutanak örneklerini içeren torbaların üzerine
sandık kurulu numarası da yazılır.
Sıradaki seçmenler oylarını görevi devralan sandık kurulu önünde
kullanırlar.
2- Görevi devralan sandık kurulu, görev süresi biten sandık kurulunun
sandığın açılması, oy zarflarının sayılması ve tutanakların düzenlenmesi
işlemlerinin sonucunu beklemeden daha önce oy verme yerinde hazır
bulundurulacak olan oy sandığı ile hazırlığını tamamlar ve oy kullandırma
işlemine başlar.
3- Süresi sonunda görevi yeni sandık kuruluna devredecek sandık kurulu
kullanılmayan birleşik oy pusulaları ve zarfları tutanağa geçirdikten sonra
ilçe seçim kurulunca belirtilecek diğer araç ve gereçlerle birlikte görevi
devralacak sandık kuruluna tutanakla teslim eder. Bu teslim sırasında
kullanılmayan birleşik oy pusulaları ve oy zarflarının adetleri kesinlikle doğru tespit
edilecek, devralınan bu oy pusulaları ve zarflar bitmeden yeni paketler
açılmayacaktır.
OY VERMENİN
BİTİMİ
MADDE 22- Gümrük kapılarında görevli sandık kurullarının
başkanları 03.11.2002 Pazar günü o çevre için Yüksek Seçim Kurulunun kabul
ettiği saatte oy vermenin bittiğini yüksek sesle ilan ederler. Ancak sırada oy
vermeyi bekleyenler varsa bunların sayıları tespit edilir. Oy verme işlemi bu seçmenler
oylarını kullanıncaya kadar devam eder. Oy verme işleminin bittiğine dair
ilandan sonra sandık kurulu başkanı sandığın açılmasına ve oy zarflarının
sayımına geçileceğinden gerekli düzenlemeleri yapar ve güvenlik önlemlerini
alır.
SANDIĞIN
AÇILMASINDAN ÖNCEKİ İŞLEMLER
MADDE 23- Sandığın açılması ve sonraki sayım işlemleri sayım
masasında yapılır. Oy verme yerinde bulunanlar başkanın aldığı tedbirlere uymak
koşulu ile sayımı izleyebilirler.
Sandık açılmadan önce sandıkta oy verenlerin sayısı Örnek:145/B sayılı
cetvelden sayılarak tespit edilir ve toplamı tutanağa geçirilir.
Kullanılmayan birleşik oy pusulaları ile zarflar sayılır, oy verenlerin
sayısına eklenerek kurula teslim edilmiş bulunan birleşik oy pusulası ve
zarflar toplamına uygunluğu denetlenir. Kullanılmayan oy pusulaları ve zarfları
ayrı ayrı paket haline getirilerek üzerlerine
sayıları yazılır ve mühürlenir. Kullanılmayan oy pusulası ve zarf sayısı
tutanağa yazılır.
SANDIĞIN
AÇILMASI, ZARFLARIN SAYIMI
MADDE 24- Yukarıdaki
maddede yazılı işlemler tamamlandıktan sonra oy sandığı oy verme yerinde
bulunanların önünde açılarak çıkan zarflar sayılır ve durum tutanağa geçirilir.
Oy sandığından çıkan zarf sayısı yukarıdaki maddeye göre saptanan
oy verenlerin sayısı ile karşılaştırılır. Bu zarfların sayısı oy veren seçmen
sayısına eşit ise bu uygunluk tespit edilerek tutanağa geçirilir. Oy
kullananların miktarı oy zarflarının sayısına eşit olmadığı takdirde bu husus
varsa nedeni de açıklanarak düzenlenecek tutanağa yazılır.
Sandık kurulunca düzenlenen bu tutanağın aslı ile seçmen cetvelinin aslı
sandıktan çıkan zarflarla birlikte kurula ait torbaya konulur ve ağzı
kapatılarak mühürlenir. Kullanılmayan birleşik oy pusulaları ve zarflar diğer
araç ve gereçlerle birlikte ilçe seçim kurulu başkanına teslim edilmek üzere
ayrıca paketlenir.
Oy zarflarını ve tutanakları içeren ağzı mühürlü torba üzerine tarih ve
sandık numarası yazıldıktan sonra bir kurul üyesinin refakatinde sandık kurulu
başkanı tarafından en kısa sürede ilçe seçim kurulu başkanlığına tutanakla
teslim edilir. Teslim sırasında torba ile birlikte tutanak ve Örnek:145/B
sayılı cetvelin 2 nci nüshaları da verilir.
TORBALARIN
KORUNMASI, TUTANAKLARIN SAKLANMASI
MADDE 25- Gümrük kapılarının bağlı olduğu ilçe seçim kurulu
başkanları sandık başkanlarının getirecekleri torbaları teslim almak üzere
günün her saatinde bir yetkili bulundurmakla yükümlüdür.
Bu torbalar, ilçe seçim kurulu başkanının izni olmadan girilip
çıkılamayan, devamlı kilit altında bulundurulan güvenli bir yerde koruma
altında bulundurulur. Bu yerlerin daimi güvenliğinin sağlanması bakımından
mülki idare amir ve güvenlik makamları ile işbirliği yapılarak gerekli önlemler
alınır.
Torbalarla birlikte teslim alınan Örnek:145/B sayılı cetvel ve tutanak
örnekleri ilçe seçim kurulu başkanı tarafından ayrı bir dosyaya konularak onun
sorumluluğunda kilitli bir yerde muhafaza edilir.
OYLARIN
SAYIM VE DÖKÜMÜNE İLİŞKİN GENEL ESASLAR
MADDE 26- Gümrük kapılarında oy vermenin başlangıç tarihinden
beri kullanılan ve ilçe seçim kurullarında özel torbalarda saklanan oyların
sayım ve dökümü, oy vermenin bittiği 03.11.2002 Pazar günü Yüksek Seçim
Kurulunun o çevre için kabul ettiği seçimin bitiş saatinden itibaren ilgili
ilçe seçim kurulunca yapılır.
İlk önce gümrük kapılarındaki oy sandıklarından gelen ve içinde
kullanılmış oy zarfıyla tutanaklar bulunan mühürlü torbalar, birden çok sandık
varsa sandık sırasına göre ayırıma tabi tutulurlar. Daha sonra her sandığa ait
torbalar tarih sırasına ve bu tarih sırası dikkate alınarak kendi aralarında A,
B, C ve D harfleriyle tanımlanan sandık kurulu sıra numaralarına göre
dizilirler.
İlçe seçim kurulu, gümrük kapılarında kullanılan oyların sayım ve
dökümünde sandık kurulu gibi çalışacağından Kurul Başkanı;
a)
Sayım ve döküm
cetvellerini işlemek,
b)
Oy zarflarını
torbadan çıkarıp kendisine vermek,
c)
Dökümü yapılmış
oy pusulalarını torbaya geri atmak,
İşlemleri için kurul üyeleri
arasında iş bölümü yapar.
Zarfların açılması ve oyların dökümü için önceden
hazırlanan masaya görevlilerden başka kimse yaklaştırılmaz. Sayımı ve dökümü
izlemek isteyenler, başkanın bu konuda alacağı güvenlik önlemlerine ve izleme
düzenine uymak zorundadırlar.
İlçe seçim kurulu başkanı sayım ve döküm işine
başlamazdan önce cetvellerin boş ve yazısız olduğunu orada bulunanlara
gösterir. Gümrük kapılarında konulan her sandıktan “Oy verme süresince”
toplanan torbalardan çıkan oyların sayım ve dökümü yapıldıktan sonra oylarla
tutanakların saklanması için yeteri kadar torba hazırlanır.
GEÇERLİ
OLMAYAN ZARFLAR VE OY PUSULALARI
MADDE 27-
A) Aşağıda yazılı zarflar geçerli değildir:
1) Sandık
kurulunca verilen sarı renkli ve çift mühürlü olmayanlar,
2)
Hangi seçmen
tarafından atıldığı belli olacak şekilde imza, mühür veya işaret taşıyanlar,
B) Aşağıda yazılı birleşik oy
pusulaları geçersizdir:
1)
Sandık kurulunca
verilmeyen ve kağıdında “Türkiye Cumhuriyeti Yüksek
Seçim Kurulu” filigranı bulunmayan özel surette imal edilmiş kağıttan
yapılmayanlar,
2)
Oy kullananın
kimliğini belli edecek şekilde imza, mühür veya işaret taşıyanlar,
3)
Arka yüzünde
sandık kurulu başkanlığının mühürü bulunmayanlar,
4)
Siyasi partilere
ayrılan bölümlerde birden fazlasına “Evet” veya “Tercih” mühürü
basılmış olanlar,
5)
Hiçbir yerine
“Evet” veya “Tercih” mühürü basılmamış birleşik oy
pusulaları ile hangi partiye oy verdiği belli olmayacak şekilde ayrılan bölüme
taşmış “Evet” veya “Tercih” mühürlü oy pusulaları,
6) Zarfı içinde el ilanı, herhangi bir kağıt ve madde konulmuş olanlar,
Evet mühürü izinin oy
pusulasının katlanması sonucu pusulanın herhangi yerine çıkmış olması oy
pusulasını geçersiz kılmaz.
TORBALARIN
AÇILMASI VE ZARFLARIN SAYIMI
MADDE 28- İlçe seçim kurulu başkanı, 26. madde uyarınca sıraya
konulmuş bulunan torbaları birden fazla sandık varsa birinci sandıktan, en eski
tarihlisinden ve varsa “A” işaretli olanından başlayarak teker teker açar. Mühürü çözülerek
açılan torba masanın üzerine boşaltıldıktan sonra, tutanak ile seçmen cetveli
incelenerek bir kenara konulur ve zarflar sayılır. Zarflar tek tek elden geçirilerek önce sarı renkli ve çift mühürlü
olmayan veya seçmenin kimliğini belli edecek şekilde işaretlenmiş bulunan
zarflar ayrılır. Kalan zarfların oyunu kullanan seçmen sayısından fazla çıkması
halinde kurul başkanı eşitliği sağlayacak sayıda zarfı gelişigüzel çekerek
ayırır. Ayrılan bu zarfların sayısı tutanağa geçirilir ve bu zarflar açılmadan
derhal yakılarak imha edilir.
Zarf sayısı, oy kullanan seçmen sayısına böylece eşit
hale getirildikten sonra geçerli zarflar sayılarak torbaya konulur ve ara
verilmeden sayım ve döküme başlanır.
ZARFLARIN
AÇILMASI, OYLARIN SAYIMI VE DÖKÜMÜ
MADDE 29- Başkan tarafından görevlendirilen üye oy zarflarını
torbadan teker teker alarak başkana verir. Başkan oy
zarfını açar, oy pusulasını herkesin görebileceği ve işitebileceği şekilde
birleşik oy pusulasında hangi partiye “Evet” veya “Tercih” mühürü
basılmış ise o partinin adını okur, torbaya atılmak üzere bu iş için görevlendirilen
üyeye verir. Oy pusulasının geçerli sayılıp sayılmayacağı konusunda tereddüt
edilirse bu oy pusulası cetvele dökümü yapılmadan ayrılır ve bir kenara konur.
Bütün zarflar açılıp oy pusulaları okunduktan sonra,
geçerliliği konusunda tereddüt
edildiği için ayrılmış olan oy pusulalarının geçerli olup olmadıkları kurulun kararı ile belirlenir. Geçerli sayılanlar
okunur ve cetvele işlenir. Geçerli sayılmayanlar, tutanağa geçirildikten sonra
paketlenip mühürlenerek ve paketin üzerine sayıları yazılarak torbaya konur.
Oyların sayım ve dökümü bitince torbaya atılmış olan
birleşik oy pusulalarının torbadan çıkan zarf sayısına uygunluğu denetlenir ve
durum tutanağa geçirilir. Sandık kurulunca düzenlenen tutanak, torbalardaki
oyların sayım-dökümü sırasında ilçe seçim kurulunca düzenlenen tutanaklar,
kurullarca imza edilen sayım cetvelleri, sandık seçmen cetvelleri, geçerli
sayılan oy pusulaları, geçersiz sayılan oy pusulaları ve itiraz sonucu geçerli
sayılan oy pusulaları ile beraber hesaba katılmayan zarflar ayrı ayrı paketler halinde mühürlenip torbaya konulur ve
torbanın ağzı kapatılarak mühürlenir. Bu torbalar gümrük kapılarına hasren kurulan ilçe seçim kurullarının görev sürelerinin
bitiminde yasal süresince saklanmak üzere o yerde sürekli görevli ilçe seçim
kurulu başkanlığına teslim edilir.
SEÇİM
SONUÇLARININ SAYIM VE DÖKÜMÜ İLE
CETVELLERE
GEÇİRİLMESİ
MADDE 30- Geçerli olan her birleşik oy pusulası okundukça,
hangi partiye “Evet” veya “Tercih” mühürü basılmış
olduğuna bakılarak Örnek:145/F-1 sayılı cetvelin özel
sütununa bu iş için görevlendirilmiş iki üye tarafından işlenir.
Açılan torbadaki zarflar teker teker
çıkarılarak tüm oylar hakkında bu genelgenin 29 uncu maddesi ile bu maddenin 1
inci fıkrası gereğince işlem yapıldıktan sonra aynı işlemler, o sandığa ait
bütün torbalar için tekrarlanır.
Bir sandığa ait tüm torbalar açılıp oyların sayım ve
dökümü sonuçlanmadan ve ilgili tutanaklar düzenlenmeden başka sandığın sayım ve
dökümüne geçilmez.
SAYIM
SONRASI İŞLER
MADDE 31- Bir sandığa ait tüm torbalardaki oylar sayılıp
cetvellere geçirildikten sonra ilçe seçim kurulu, bu cetvellerdeki bilgilere
dayanarak o sandık için aşağıdaki bilgileri içeren Örnek:145/G-1 sayılı tutanağı düzenler
ve bir örneğini uygun bir yere asar.
a)
O sandıkta oy
kullananların sayısı,
b)
Sandıktan çıkan
oy zarflarının sayısı,
c)
İtiraz
edilmeksizin geçerli olan ve hesaba katılan oyların sayısı,
d)
İtiraz sonucu
geçerli sayılan ve hesaba katılan oyların sayısı,
e)
Geçerli sayılan
ve hesaba katılan oyların toplamı,
f)
Geçerli
sayılmayan ve hesaba katılmayan oyların sayısı,
g)
Siyasi
partilerden her birinin aldığı oy sayısı.
SANDIK TUTANAKLARININ BİRLEŞTİRİLMESİ
MADDE 32- Gümrük kapılarındaki oy sandıklarına ait sayım ve döküm
işleri bittikten sonra ilçe seçim kurulu her sandık için düzenlenen
tutanaklardaki sonuçları sandık numarası sırasına göre Örnek:145/H-1 sayılı tutanağa geçirir. Toplam sonucu belirten bu
tutanaktan yukarıdaki maddenin 2 nci fıkrasının (a-g)
bentlerinde gösterilen bilgilere ayrı ayrı yer verir.
Tutanağın bir örneğini uygun bir yere asar.
İlçe Seçim Kurulu Başkanı, tutanağın sonucunu (oy
kullanan seçmen sayısı, geçerli sayılan oyların sayısı, geçerli olmayan oyların
sayısı, her bir siyasi partinin aldığı oy sayısı) varsa telefax,
teleks, telefon veya telgrafla Yüksek Seçim Kuruluna bildirir ve tutanağın bir
örneğini de gönderir.
ŞİKAYET VE İTİRAZ
MADDE 33- Şikayet ve itirazlar hakkında 298 sayılı Kanunun buna
ilişkin hükümleri uygulanır.
GÜMRÜK
KAPILARINDA GÖREVLİ PERSONELE ÖDENECEK
MADDE 34- Gümrük kapılarındaki oy verme işlemlerinde
görevlendirilen personele verilecek ücret 298 sayılı Kanunun değişik 182 nci maddesi uyarınca Yüksek Seçim Kurulunca yeni bir
düzenleme yapılıncaya kadar Kurulumuzun 11.07.2002 gün ve 376 sayılı kararında
belirtilen miktarlara göre ödenir.
KABUL
VE YÜRÜRLÜK
MADDE 35- Bu genelge Yüksek Seçim Kurulunun 28.08.2002 gün ve
481 sayılı kararıyla kabul edilerek yürürlüğe konulmuştur.
------- o -------