T.C.
YÜKSEK SEÇİM KURULU
Karar No : 72
İtiraz No :
- K A R A R -
Kurulumuz Başkanlığına İsmet ÇETİNTAŞ tarafından
gönderilen 06.02.2001 günlü dilekçede; 18.04.1999 tarihinde yapılan seçimde
Adana İli Yüreğir İlçesi Yeniyayla Köyü muhtarlığına
seçilen Rahmi ORAK’ın oy pusulasındaki isminin Rami olarak
yazıldığını, bunun tam kanunsuzluk hali
oluşturduğundan bahisle, seçimin iptali istenilmiş olmakla, konu incelenerek;
Gereği Görüşülüp Düşünüldü:
2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle
Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanunun 6 ncı bölümünde köy ve mahalle muhtarları, köy ihtiyar
meclisi ve mahalle ihtiyar heyeti üyeliği seçimleri ile ilgili olarak yapılmış
olan düzenlemelerde, bu seçimlerin itiraz usul ve esaslarına yer verilmemiştir.
Kanunun 34 üncü maddesinde, bu seçimlerde diğer işlemlerin bu Kanunda ve bu
Kanunun atıf yaptığı diğer kanunlarda yazılı usul ve esaslara göre
yürütüleceğine değinilmekle yetinilmiştir. Kanun hükmünden de anlaşılacağı
üzere bu yollama yalnız “seçim işlerinin yürütülmesine” ilişkin olup
ilgililerin ihtiyarına bırakılmış olan itiraz, yasanın görev verdiği kişi ve
kuruluşlar tarafından “yürütülmesi” gereken bir işlem niteliğinde olmadığından,
belediye ve il genel meclisi seçimlerinde itirazları düzenleyen 25 inci maddeye
yollamada bulunulmadığı açıktır. Bu nedenle de madde hükmünün köy ve mahalle
seçimleri hakkında uygulanma olanağı da yoktur.
Aynı Kanunun, 37 nci
maddesi ile Köy Kanununun bu konuda özel bir düzenleme getirmiş olan Ek-7 nci maddesinin, yürürlükten
kalktığı ileri sürülemez. Çünkü; 442 sayılı Köy Kanununun 286 sayılı Kanunla
eklenmiş olan Ek-7 nci
maddesinin “ilçe seçim kurullarının kararlarına; 26 Nisan 1961 tarihli ve 298
sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 129 uncu
maddesinde belirtilen süreler içinde; seçimin iptaline dair kararlarına da 15
gün zarfında, il seçim kurullarına itiraz edilebilir. İl
Seçim Kurulları itirazları inceleyerek en geç 1 ay içinde kesin olarak karara
bağlar.” yolundaki hükümleri, köy seçimlerindeki itiraz usul ve esaslarını iki
aşamalı bir sürece bağlamakta, bu düzenlemenin ise, 2972 sayılı Kanunda
belediye seçimleri ile ilgili itirazları düzenleyen 25 inci madde gibi köy ve
mahalle seçimlerindeki itirazlara dair veya bu seçimlerdeki itirazlar konusunda
anılan maddeye yollamada bulunan bir hüküm bulunmadığı için 2972 sayılı Kanun
hükümlerine aykırı bulunmadığı ve dolayısıyla da, sözü edilen 37 nci madde kapsamında olmadığı açıktır.
Esasen, Uygulama İmkanı
Kalmamış Olan Kanunların Yürürlükten Kaldırılması Hakkındaki 04.11.1988 gün ve
3488 sayılı Kanun, kaldırılan kanunlar arasında 286 sayılı Kanunu saymamış
olduğuna göre, bu Kanun yürürlükten kaldırılmamış olup Köy Kanununa Ek olarak
getirdiği sözü edilen 7 nci madde hükümlerinin bu
nedenle yürürlükte olduğu kabul edilmelidir.
Açıklanan yasal durum karşısında
muhtarlık seçimlerinde ilçe ve il seçim kurullarına itiraz edilebileceği; il
seçim kurulunca verilecek kararın kesin olacağı ve bu kararların Yüksek Seçim
Kurulunca incelenmelerinin olanaksız olduğu anlaşılmaktadır.
Ancak, 2972 sayılı Kanun ile bu
Kanunun yollamada bulunduğu 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 11 inci
maddesinde belirtilen seçilme yeterliği koşullarından olup da Anayasanın 76 ncı maddesinde yer alan seçilenin Türk olmadığına, yaşının
kanunda belirtilenden küçük olduğuna, okur-yazar olmadığına, seçilme
yeterliğini kaybettiren bir mahkumiyeti bulunduğuna ve
benzeri tam kanunsuzluk hallerine ilişkin ihbar, itiraz ve iddiaların seçim
sonuçlarının kesinleşmesinden sonra dahi, T.C. Anayasasının 79 uncu maddesinin
verdiği görev ve yetkiye dayanılarak Yüksek Seçim Kurulunca her zaman
incelenebileceği hususu ayrık tutulmalıdır.
Kaldı ki, sözkonusu itiraz
dilekçesi 298 sayılı Kanunda belirtilen sürelerde yapılmamış olduğundan ve
yasal itiraz süresi geçtiğinden, yapılan itirazın süre yönünden de reddi
gerekir.
Bu
nedenle, yukarıda sözü edilen tam kanunsuzluk hallerinden hiçbiri söz konusu
olmadığından, itirazın Yüksek Seçim Kurulunca incelenmesine olanak
bulunmamaktadır.
S O N U Ç:
Açıklanan nedenlerle;
1-
İtirazın
reddine,
2- Kararın
başvuruda bulunana gönderilmesine,
10.02.20001 tarihinde oybirliği ile karar verildi.