T.C.
YÜKSEK SEÇİM KURULU
Karar No : 1926
İtiraz No
: 1424
- K A R A R -
Kurulumuz Başkanlığına Savur İlçe
Seçim Kurulu Başkanlığınca gönderilen 07.05.1999 gün ve 1999/147 sayılı yazıda;
18.04.1999 tarihinde yapılan seçimde İlçeleri Yeşilalan
Beldesi Belediye Meclisi Üyeliklerine seçilen Süleyman DURMAZ’ın
ilkokul mezunu olmadığı ve seçilmeye engel mahkumiyeti
bulunduğu, Avni İLHAN, İzzet UYGUR, Mihdi DEMİRCAN ve
Hizni AYDIN’ın ise ilkokul
mezunu olmadıklarından, belediye meclisi üyeliklerinin iptaline ilişkin olarak
Başkanlıklarına itirazda bulunulduğundan, tutanağın kesinleşmesinden sonra
karar verme yetkisinin Yüksek Seçim Kuruluna ait olduğu gerekçesiyle, gereğinin
yapılması istenilmiş ve Kurulumuzun 14.05.1999 gün ve 1493/1156 sayılı ara
kararı gereğince istenen bilgi ve belgeler gelmiş olmakla, konu incelenerek;
GEREĞİ
GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
2972 sayılı Kanunda yer alan seçilme yeterliğine
ilişkin hükümlerin bir kısmı T.C. Anayasasının 76 ncı
maddesindeki amir hükme dayandığından seçilenin Türk olmadığı, yaşının kanunda
gösterilenden küçük olduğu, okur-yazar olmadığı ve seçilme yeterliliğini
kaybettiren bir mahkumiyeti bulunduğu ile ilgili iddia
ve itirazların süresine bakılmaksızın ve seçim sonuçlarının kesinleşmesinden
sonra dahi T.C. Anayasasının 79 uncu maddesinin verdiği görev ve tam
kanunsuzluk hali sebebiyle, Yüksek Seçim Kurulunca her zaman ele alınıp karara
bağlanabileceği Kurulumuzca kabul edilmektedir.
İstek, 18 Nisan 1999 tarihinde
yapılan seçimde Mardin İli Savur İlçesi Yeşilalan
Beldesi Belediye Meclisi Üyeliklerine seçilen Süleyman DURMAZ’ın
ilkokul mezunu olmadığı ve seçilmeye engel mahkumiyeti
bulunduğu, Avni İLHAN, İzzet UYGUR, Mihdi DEMİRCAN ve
Hizni AYDIN’ın ise ilkokul
mezunu olmadıklarına ilişkindir. Bu yönüyle istemin yasal dayanağı belirgin
olarak 2972 sayılı Kanunun 9 ve 36. maddelerinin yollamada bulunduğu 2839
sayılı Kanunun 11 inci maddesidir.
Mardin İli Savur İlçesi Yeşilalan
Beldesi Belediye Meclisi Üyeliğine seçilen Süleyman DURMAZ’ın
12.07.1987 tarihli İlkokul Bitirme Diplomasının bulunduğu, ancak Mardin 1. Ağır
Ceza Mahkemesinin 13.12.1978 gün ve E:1997/92, K:1978/140 sayılı kesinleşmiş
ilamı ile Adam Öldürmek ve 6136 sayılı Kanuna muhalefet suçundan 15 yıl ağır
hapis, 10 ay hapis ve 416.60 kuruş ağır para cezası
ile cezalandırıldığı, daha sonra ilgilinin isteği üzerine söz konusu
mahkumiyetine binaen Mardin 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 26.05.1999 gün ve
E:1999/67, K:1999/64 sayılı kararı ile Memnu Hakların İadesine karar verildiği
Kurulumuza gönderilen evrakın incelenmesinden ve adı geçenin savunmasından açıkça anlaşılmıştır.
Kurulumuzun birçok kararında da vurguladığı gibi,
Memnu Hakların İadesine ilişkin karar, geriye yürümez ve kişinin karar
tarihinden önceki hukuki durumunda herhangi bir değişiklik husule getirmez.
Başka bir anlatımla Memnu Hakların İadesi kararının geriye yürüyemeyeceği,
ancak ilgilinin bundan sonraki seçimlere seçilme yeterliğine sahip bir kimse
olarak katılabileceği açıktır. Yukarıda belirtilen karardan da anlaşılacağı
üzere, ilgili hakkında verilen Memnu Hakların İadesi kararı seçim tarihi olan
18.04.1999 gününden sonra verilmiştir. Bu nedenle adıgeçen
seçim tarihi olan 18.04.1999 tarihinde 2972 sayılı Kanunun 31 ve 36 ncı maddelerinin yollamada bulunduğu 2839 sayılı Kanunun
11/e maddesinin öngördüğü seçilme yeterliğine sahip değildir.
Öte
yandan, Yeşilalan Beldesi Belediye Meclisi
Üyeliklerine seçilen Avni İLHAN, Mihdi DEMİRCAN ve Hizni AYDIN’ın ilkokul mezunu
oldukları, İzzet UYGUR’un ise ilkokul mezunu olmadığı
Savur İlçe Seçim Kurulu Başkanlığınca gönderilen 10.06.1999 gün ve 155 sayılı
yazı ve eki belgelerin incelenmesi ile adı geçenlerin savunmalarından
anlaşılmaktadır.
Bu
durumda, Yeşilalan Beldesi Belediye Meclisi Üyeliğine seçilen Süleyman DURMAZ
ile İzzet UYGUR’un seçilme yeterliğine sahip olmadığından tutanaklarının
iptaline, Avni İLHAN, Mihdi DEMİRCAN ve Hizni AYDIN’ın ise seçilme yeterliğine
sahip olmaları nedeniyle bunlara ilişkin itirazın reddine karar verilmelidir.
S
O N U Ç:
Açıklanan nedenlerle;
1- Mardin İli Savur İlçesi Yeşilalan
Beldesi Belediye Meclisi Üyeliğine seçilen Süleyman DURMAZ ile İzzet UYGUR’un seçim tutanaklarının iptaline,
2- Avni İLHAN, Mihdi DEMİRCAN
ve Hizni AYDIN’ın
tutanaklarının iptaline ilişkin istemin ise reddine,
3- Kararın Savur İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına ve Avni
İLHAN, İzzet UYGUR, Mihdi DEMİRCAN, Hizni AYDIN ile Süleyman DURMAZ’a
gönderilmesine,
26.06.1999 tarihinde oybirliği ile karar verildi.