T.C.
YÜKSEK SEÇİM KURULU
Karar No : 1714
İtiraz No : 1297
- K A R A R -
Kurulumuz Başkanlığına Kastamonu İli Pınarbaşı İlçe
Seçim Kurulu Başkanlığı tarafından gönderilen 30.04.1999 günlü, 1999/190 sayılı
yazıda; 18.04.1999 tarihinde yapılan seçimde İlçeleri Karacaören
Köyü muhtarlığına seçilen Mustafa ÇELİK ile ihtiyar meclisi üyeliğine seçilen
Emin ÇELİK’in kardeş oldukları ve bu iki kardeşin bir
mecliste bulunamayacakları ve okur-yazar olmadıkları gene aynı köy ihtiyar
meclisi üyeliğine seçilmiş bulunan Şaban KETHÜDA’nın
da okur-yazar olmadığına ilişkin Başkanlıklarına itirazda bulunulduğunu, bu
nedenle konu hakkında gereğinin yapılması istenilmiş ve Kurulumuzun 11.05.1999
gün ve 1452-1127 sayılı ara kararı ile istenen bilgi ve belgeler gelmiş
olmakla, konu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP
DÜŞÜNÜLDÜ:
2972 sayılı Kanunda yer alan seçilme yeterliğine
ilişkin hükümlerin bir kısmı T.C. Anayasasının 76. maddesindeki amir hükme
dayandığından, seçilenin Türk olmadığı, yaşının kanunda gösterilenden küçük
olduğu, okur-yazar olmadığı ve seçilme yeterliğini kaybettiren bir mahkumiyeti bulunduğu ile ilgili iddia ve itirazların
süresine bakılmaksızın ve seçim sonuçlarının kesinleşmesinden sonra dahi T.C.
Anayasasının 79. maddesinin verdiği görev ve tam kanunsuzluk hali sebebiyle
Yüksek Seçim Kurulunca her zaman ele alınıp incelenebileceği kabul
edilmektedir.
İstek, Kastamonu İli Pınarbaşı İlçesi Karacaören
Köyü muhtarlığına seçilen Mustafa ÇELİK ile ihtiyar meclisi üyeliğine seçilen
Emin ÇELİK’in kardeş oldukları ve bu iki kardeşin bir
mecliste bulunamıyacakları ve okur-yazar olmadıkları
gene aynı yer ihtiyar meclisi üyeliğine seçilen Şaban KETHÜDA’nın
okur-yazar olmadığına ilişkindir. Bu yönüyle istemin yasal dayanağı belirgin olarak
2972 sayılı Kanunun 31 inci maddesidir. Anılan madde hükmüne göre de muhtar ve
ihtiyar meclisi üyeliğine seçilebilmek için sayılan diğer koşulların yanında
okuma-yazma bilmenin zorunlu olduğu vurgulanmıştır.
İstek konusu olayda Karacaören
Köyü muhtarlığına seçilen Mustafa ÇELİK ile ihtiyar meclisi üyeliklerine
seçilen Emin ÇELİK ve Şaban KETHÜDA’nın okur-yazar
oldukları ara kararımıza cevaben Kurulumuz Başkanlığına Pınarbaşı İlçe Seçim
Kurulu Başkanlığınca gönderilen 26.05.1999 gün ve 1999/202 sayılı yazı ve eki
belgelerin incelenmesinden açıkça
anlaşılmaktadır.
Hal
böyle olunca, Pınarbaşı İlçesi Karacaören Köyü
muhtarlığına seçilen Mustafa ÇELİK ile ihtiyar meclisi üyeliklerine seçilen
Emin ÇELİK ve Şaban KETHÜDA’nın 2972 sayılı Kanunun
31 inci maddesinin öngördüğü koşula sahip oldukları açık-seçiktir.
442
sayılı Köy Kanununun değişik 30. maddesinde; bir mecliste birleşemeyecek
kişiler sayılmıştır. Bu husus köy muhtarlığına, ihtiyar meclisi üyeliğine
seçilebilme şartları arasında gösterilmemiştir. Bu nedenle iki kardeşin aynı
meclise seçilmesi tam kanunsuzluk olarak nitelendirilemeyeceğinden, konunun
incelenmesi ilgili idari mercilere ait olup, bu nedenle Yüksek Seçim Kurulunun
görevi dışındadır.
Ayrıca,
gerek seçim yasalarında gerekse köy seçimlerine ilişkin olan Köy Kanununun Ek-7
nci maddesinde seçim kurullarına verilen görevler,
seçimden önce mevcut seçilme engellerine ilişkindir. Seçimden sonra gerçekleşen
seçilme engelleri, Köy Kanununun 33 üncü maddesinde yazılı olduğu gibi seçim
kurullarınca değil, idari mercilerce denetlenir.
O halde, adı geçenlerin seçilme yeterliğine sahip
olmaları nedeniyle itirazın reddine karar verilmelidir.
S O N U Ç:
Açıklanan nedenlerle;
1- Kastamonu
İli Pınarbaşı İlçesi Karacaören Köyü muhtarlığına
seçilen Mustafa ÇELİK ile ihtiyar meclisi üyeliklerine seçilen Emin ÇELİK ve
Şaban KETHÜDA’nın okur-yazar olmaları nedeniyle
itirazın reddine,
2- İki kardeşin aynı mecliste görev alıp almayacağı hususunda Yüksek Seçim
Kurulu görev ve yetkili olmadığına,
3- Kararın Pınarbaşı İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına, Mustafa ÇELİK ve Emin
ÇELİK ile Şaban KETHÜDA’ya gönderilmesine,
29.05.1999 tarihinde oybirliği ile karar verildi.