T.C.

YÜKSEK SEÇİM KURULU

KARAR NO: 296

- K A R A R -

Kurulumuz Başkanlığına Niksar İlçe Seçim Kurulu Başkanlığınca gönderilen 15.09.1998 gün ve 186 sayılı yazıda; Niksar Kaymakamlığınca İlçeleri Çatak Köyü muhtarı Mürsel ÖZDEMİR'in, 03.03.1998 tarihinden itibaren 30 gün süre ile izine ayrılmasının uygun bulunması sonucu muhtarlığa vekalet etmek üzere 1. azanın görevlendirildiği, daha sonra edinilen bilgilere göre köy muhtarının Samsun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 1996/179, 1997/51 sayılı ilamı ile müştekiyi cebir, şiddet, tehdit ve hileyle alıkoymak v.b. suçlardan 1 Yıl 3 Ay hapis cezası ile cezalandırıldığı ve 03.03.1998 tarihinde Niksar Kapalı Ceza ve Tutukevine alındığı, halen yürürlükte olan İnfaz Yasasından yararlanarak 6 Ay süre ile cezaevinde kaldığı ve 04.09.1998 tarihinde de tahliye edildiği, köy muhtarı tahliye olduğu gün Kaymakamlıklarına dilekçe ile başvurarak cezasını çektiği ve muhtarlık görevine başlamak istediğini belirttiğini, ancak adı geçenin muhtarlık için gerekli olan seçilme şartlarını kaybettiği gözönüne alınarak göreve başlatılmasının uygun bulunmadığı, ilgili muhtar hakkında Tokat Ağır Ceza Mahkemesince de Şartla Tahliyesine dair 26.08.1998 tarihinde karar verildiği, bu nedenle Çatak Köyü muhtarı Mürsel ÖZDEMİR'in görevine son verilmesi için gerekli yasal yolların işletilmesi istenildiği belirtilerek, Kurulumuzun 19.09.1998 gün ve 254/102 sayılı Ara Kararı ile istenen bilgi ve belgeler gelmiş olmakla, konu incelendi;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

2972 sayılı Kanunda yer alan seçilme yeterliğine ilişkin hükümlerin bir kısmı T.C. Anayasasının 76. maddesindeki amir hükme dayandığından seçilenin Türk olmadığı, yaşının kanunda öngörülenden küçük olduğu, okur-yazar olmadığı ve seçilme yeterliğini kaybettiren bir mahkumiyeti bulunduğu yolundaki iddia ve itirazların süresine bakılmaksızın ve seçim sonuçlarının kesinleşmesinden sonra dahi T.C. Anayasasının 79. maddesinin verdiği görev ve tam kanunsuzluk hali sebebiyle Yüksek Seçim Kurulunca her zaman ele alınıp karara bağlanabileceği Kurulumuz tarafından kabul edilmektedir.

İddia, 27.03.1994 tarihinde yapılan Mahalli İdareler Genel Seçimlerinde Tokat İli Niksar İlçesi Çatak Köyü muhtarlığına seçilen Mürsel ÖZDEMİR'in seçilme yeterliğini kaybettiren mahkumiyeti bulunduğuna ilişkindir. Bu yönüyle istemin yasal dayanağı belirgin olarak 2972 sayılı Kanunun 31. maddesinin yollamada bulunduğu 2839 sayılı Kanunun 11. maddesinin (e) bendidir.

Niksar İlçesi Çatak Köyü muhtarlığına seçilen Mürsel ÖZDEMİR'in Samsun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 19.03.1997 gün ve Esas: 1996/179, Karar: 1997/51 sayılı ilamı ile reşit müştekiyi cebir, şiddet, tehdit ve hileyle alıkoymak vb. suçlarından dolayı T.C.K.nun 429/1, 65/3, 59. maddeleri uyarınca 1 Yıl 3 Ay Ağır Hapis cezası ile cezalandırıldığı ve bu cezanın da Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 01.12.1997 gün ve 1997/3124 - 4337 sayılı ilamı ile onanmak suretiyle hükmün aynı tarihte kesinleştiği Kurulumuzca celbedilen evrakın incelenmesinden ve adı geçenin savunmasından açıkça anlaşılmaktadır.

442 sayılı Köy Kanununun 33. maddesinde; köy muhtarlığına veya ihtiyar meclisi üyeliğine seçildikten sonra hüküm giyenlerin veya durumları anılan madde kapsamına girenlerin il veya ilçe idare kurullarınca görevlerinden çıkarılacağı belirtilmiş olup; seçim tarihi olan 27.03.1994 tarihinde muhtar Mürsel ÖZDEMİR'in, kesinleşmiş mahkumiyeti söz konusu olmadığından bu konuda Kurulumuzca bir işlem yapılması mümkün olmayıp görev idare kurullarına ait bulunmaktadır.

Öte yandan, 298 sayılı Kanunun 14 üncü maddesi Yüksek Seçim Kurulunun, 16 ncı maddesi İl ve 20 nci maddesi ise İlçe Seçim Kurullarının görev ve yetkilerini belirlemiştir. Özellikle seçim işlemlerinin kesinleşmesinden ve seçimlerden sonra, bu olayda olduğu gibi seçilme yeterliğine ilişkin bir halin oluşması durumunda, karar vermeye yetkili merciin seçim kurulları değil, idare kurulları olduğu açıktır.

Açıklanan nedenlerle, muhtar bulunduğu sırada hüküm giyerek kesinleşmiş bir mahkumiyeti bulunan Mürsel ÖZDEMİR'in bu görevden alınması 442 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi uyarınca idare kurullarına ait bir görev ve yetki olduğundan, seçim kurullarınca bu konuda bir karar verilmesi mümkün bulunmamaktadır.

S O N U Ç:

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1- Çatak Köyü muhtarı Mürsel ÖZDEMİR hakkında gerekli kararın idare kurulunca alınması için Niksar İlçe Seçim Kurulunca gereğinin yapılmasına,

2- Kararın Niksar İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına, Niksar Kaymakamlığına ve Mürsel ÖZDEMİR'e gönderilmesine,

24.10.1998 günü oybirliği ile karar verildi.